خانقاه کامله

«خانقاه کاملة» نام یکی از خانقاه‌های تاریخی در سرزمین شام بوده است که در خارج شهر حلب ساخته شد و به دلیل ارتباط آن با زنی به نام «کامله»، به این نام شهرت یافت. این خانقاه را کامله، همسر علاءالدین بن ابی‌الرجاء، بنا کرده بود و از مراکز مذهبی و عرفانی آن دوره به شمار می‌آمد. در فرهنگ اسلامی، خانقاه به مکانی گفته می‌شود که صوفیان، درویشان و اهل عرفان برای عبادت، ریاضت، آموزش معنوی و گردهمایی‌های دینی در آن حضور می‌یافتند. چنین مکان‌هایی علاوه بر نقش عبادی، جایگاه مهمی در زندگی اجتماعی و فرهنگی مسلمانان نیز داشتند و گاه محل اقامت سالکان و مسافران بودند. «خانقاه کامله» نیز در همین چارچوب، مرکزی برای فعالیت‌های عرفانی و مذهبی به شمار می‌رفته و احتمالاً محل تجمع اهل تصوف و پیروان طریقت‌های عرفانی بوده است. نام این خانقاه از بانی آن گرفته شده و نشان می‌دهد که زنان نیز در برخی دوره‌های اسلامی در ساخت بناهای دینی و خیریه نقش مهمی داشته‌اند. شهر حلب و نواحی پیرامون آن در طول تاریخ از مراکز مهم علمی، فرهنگی و صوفیانه جهان اسلام محسوب می‌شدند و وجود چنین خانقاه‌هایی بخشی از هویت مذهبی و اجتماعی آن منطقه را تشکیل می‌داد. در متون تاریخی، از خانقاه‌ها به عنوان مراکزی برای تربیت معنوی، ذکر، عبادت و آموزش اخلاقی یاد شده است. «خانقاه کامله» نیز احتمالاً در همین زمینه فعالیت داشته و برای اهل تصوف جایگاهی شناخته‌شده بوده است.

لغت نامه دهخدا

( خانقاه کاملة ) خانقاه کاملة. [ ن َ / ن ِ هَِ م ِ ل َ ] ( اِخ ) خانقاهی بوده است که کاملة زوجه علاءالدین بن ابی الرجاء در خارج حلب بناکرد. ( از خطط الشام محمد کردعلی جزء 6 ص 148 ).

فرهنگ فارسی

خانقاهی بوده است که کامله زوجه علائ الدین ابی الرجائ در خارج حلب بنا کرد.