خفیف العقل

اصطلاح «خفیف‌العقل» به کسی گفته می‌شود که از نظر خرد و درک، استواری و عمق کافی ندارد و در قضاوت و تصمیم‌گیری رفتار سنجیده و پخته‌ای نشان نمی‌دهد. این تعبیر معمولاً برای فردی به کار می‌رود که بدون فکر و تأمل سخن می‌گوید و کار انجام می‌دهد و پیامدهای رفتار خود را به‌درستی در نظر نمی‌گیرد. خفیف‌العقل بودن به معنای کمبود کامل عقل نیست، بلکه بیشتر به سطحی‌نگری و سبک‌سری در اندیشه و رفتار اشاره دارد و جنبه ارزشی و انتقادی دارد. در متون ادبی و اخلاقی، این واژه برای نکوهش شتاب‌زدگی، ناپختگی فکری و ناتوانی در تشخیص درست از نادرست به کار می‌رود. چنین فردی ممکن است زودباور باشد و تحت تأثیر سخنان دیگران بدون بررسی و دلیل منطقی قرار گیرد و تصمیم‌های عجولانه بگیرد. خفیف‌العقل گاهی به کسی گفته می‌شود که شوخی‌های بی‌جا، رفتارهای کودکانه یا سخنان نسنجیده از او سر می‌زند و وقار لازم را ندارد. در کاربرد روزمره، این واژه بار منفی دارد و بهتر است به‌جای آن از تعبیرهای ملایم‌تر و محترمانه‌تر استفاده شود.

لغت نامه دهخدا

خفیف العقل. [ خ َ فُل ْ ع َ ] ( ع ص مرکب ) سبک مغز. آنکه عقل او سبک است. خل و چِل.

فرهنگ فارسی

سبک خرد کم عقل
سبک مغز آنکه عقل او سبک است