جیلان

جیلان. [ ج َ ] ( ع اِ ) سنگ ریزه ها که باد از جایی بجایی برد. ( منتهی الارب ). آن سنگ ریزه که باد آرد. ( مهذب الاسماء ). || خاک. ( منتهی الارب ) ( از اقرب الموارد ). || ( ص ) بسیار گرد و غبار، گویند: یوم جَیلان َ؛ یعنی روز بسیار گرد و غبار، و دراین صورت این کلمه ممنوع الصرف است. ( منتهی الارب ).
جیلان. ( ع مص ) گرد برآمدن. ( منتهی الارب ). جول و جولة و جَوَلان. ( منتهی الارب ). رجوع به این کلمات شود. || ( اِ ) ج ِ جیل، بمعنی گروهی از مردم. ( ذیل اقرب الموارد ). رجوع به جیل شود.
جیلان. ( اِ ) میوه ایست مانند کُنار که آنرا سنجد و سنجد گیلان نیز میگویند و بتازیش عناب خوانند و اصح با جیم فارسی چیلان است. ( شرفنامه منیری ). سنجد گرگانی. ( اسدی ). پستنک. ( حاشیه فرهنگ اسدی نخجوانی ). پستانک. عبیر. ( حاشیه فرهنگ اسدی نخجوانی ). غبیرا. ( اسدی ):
سنجد جیلان بدو نیمه شده
نقطه سرمه بر او یک زده [ رده ].رودکی.نهاده زهر برِ نوش و خار هم برِ گل
چنانکه باشد جیلانش از بر عناب.بوطاهر ( از حاشیه فرهنگ اسدی نخجوانی ).مانند یکی درخت جیلان
سرکرده که برگ و بر ندارد.سوزنی.
جیلان. ( اِخ ) معرب گیلان،ولایتی است بعجم. ( منتهی الارب ). رجوع به گیلان شود.
جیلان. ( اِخ ) قومی از مردم فارس که از نواحی استخر به بحرین هجرت کردند و در آنجا به کشاورزی و حفر قنات و غرس اشجار پرداختند. ( معجم البلدان ). قومی ببحرین ترتیب داده کسری. ( منتهی الارب ). گروهی هستند در بحرین که کسری آنان را برای کاری تربیت کرد. ( ذیل اقرب الموارد از تاج العروس ).
جیلان. ( اِخ )دهی جزء بلوک اربعه دهستان مرکزی بخش میامی شهرستان شاهرود. جلگه، معتدل و دارای 890 تن سکنه است. آب آن از قنات کهن شور و محصول آن غلات، میوه جات، پنبه، لبنیات و شغل اهالی زراعت و گله داری و کرباس بافی است.راه مالرو دارد. مزرعه سروخی که 10 تن سکنه دارد جزء این ده میباشد. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 3 ).

۱. عناب.
۲. سنجد.

( اسم ) جمع جیل.
دهی جزئ بلوک اربعه دهستان مرکزی بخش میامی شهرستان شاهرود.

اسم: جیلان (دختر) (فارسی) (طبیعت) (تلفظ: jilān) (فارسی: جيلان) (انگلیسی: jilan)
معنی: عناب، سنجد، میوه ای تیره و قرمز به اندازه زیتون، ( = چیلان )، میوه ای به رنگ قرمز تیره و اندازه ی زیتون که طعم آن کمی گس و شیرین است و مصرف خوراکی و دارویی دارد، تبرخون، ( در گیاهی ) گیاه این میوه که درخچه ای با پوسته سبز است، در نواحی گرم می روید و ساقه های خاردار دارد، میوه ای به شکل و اندازه ی زیتون، گوشت دار، با پوست نازک و به رنگ سرخ مایل به نارنجی، و گوشتی به رنگ سفید نخودی و کمی شیرین که خوراکی و دارای خواص دارویی است

جیلان یکی از روستاهای شهرستان شاهرود در استان سمنان ایران است.
روستای جیلان واقع در ۷۵ کیلومتری شهرستان شاهرود یکی از روستاهای تاریخی بشمار می آید و در دهستان کلاته های غربی در بخش بسطام جای دارد. جمعیت روستای جیلان بر پایه نتایج سرشماری سال ۱۳۹۵ برابر با ۶۵۲ نفر ( ۱۸۰ خانوار ) بوده است.

💡 برخی گیلکی را به نام پهلوی خوانده‌اند. حمدالله مستوفی قزوینی می‌نویسد: «در تالش گشتاسفی که بخشی‌ست در مجاورت دریای خزر و نزدیک «سالیان»، زبان‌شان به پهلوی به جیلانی (گیلانی) باز بسته است.». مستوفی پهلوی را شبیه و وابسته به گیلکی می‌داند. زبان رسمی جلسات شورای شهر رشت گیلکی است.

💡 جیلان پینار در منشور لاتین 1212 پادشاه کیلیکیه لوون یکم ذکر شده است.بر اساس برخی منابع، این شهرک مطابق با پایتخت اتحادیه قبیله ای میتانی است.در سالهای حکومت ترکیه اهمیت خود را از دست داد و به یک شهر روستایی تبدیل شد.

💡 برا بن عازب دیلمان را تار و مار کرد و وادار به قبول باج نمود، علاوه بر آن به دیلمان و جیلان و طیلسان و ببر لشکیر کشید و سپس بازگشت.

💡 امین احمد رازی مؤلف کتاب تذکره هفت اقلیم در باب طبرستان می‌نویسد:از حوالی جرجان و حدود دامغان تا کوهستان ری و طالقان بخشی از طبرستان است. رستمدار و کجور و دیمه و لاریجان نیز متعلق به طبرستان است و برخی جیلانات را نیز داخل طبرستان شمرده‌اند.

💡 حنا جیلانی (اردو: حنا جیلانی؛ زادهٔ ۱۹ دسامبر ۱۹۵۳) وکیل مدافع دادگاه عالی پاکستان و فعال حقوق بشر، و وکیل اهل پاکستان است.