شیر و خورشید

لغت نامه دهخدا

شیر و خورشید. [ رُ خوَرْ / خُرْ ] ( ترکیب عطفی، اِ مرکب ) نشان سابق دولت ایران. علامت ایران در قبل از انقلاب اسلامی. شکلی مرکب از شیری که در پنجه راست شمشیری دارد و بر پشت او آفتاب می درخشد، و آن شعار و نشان رسمی دولت ایران بوده است. ( فرهنگ فارسی معین ). راجع به تاریخچه شیر و خورشید رجوع به تاریخچه شیر و خورشید ایران نوشته احمد کسروی شود.

فرهنگ معین

(رُ خُ ) (اِمر. ) نقش شیری ایستاده و شمشیر در دست که خورشیدی از پشتش می دمد و تا پیش از انقلاب اسلامی نشان رسمی دولت ایران بود.

فرهنگ فارسی

شکلی مرکب از صورت شیری که در پنجه راست شمشیری دارد و بر پشت او آفتاب میدرخشد و آن شعار و نشان رسمی دولت ایران بود. توضیح راجع به تاریخچه پیدایش شیر و خورشید تاریخچه شیرو خورشید.کسروی تبریزی. نشریه خاور تهران ۱۳٠۹ ه.ش. منشا نقش شیروخورشید. مجتبی مینوی. در [ یاد نامه دینشاه ایرانی. بمبئی ۱۹۴۸ م. ص ۱٠۶ - ۸۵ ) درفش ایران و شیرو خورشید سعید نفیسی از انتشارت مجله شیر و خورشید سرخ تهران ۱۳۲۸ تاریخ قاجاریه. مستوفی. ج ۱ ص ۱۶۱
نشان رسمی دولت ایران درزمان پهلوی، که عبارت بود، ازصورت ایستاده شیرباشمشیردردست راست وخورشید، که درپشت آن میدرخشد

جمله سازی با شیر و خورشید

💡 یکی از آثار به نمایش درآمده در نمایشگاه، پرچم زردوزی شده‌ی ایران با نقش شیر و خورشید بود که در سال ۱۹۲۰ از سوی پادشاه قاجار به مناسبت جشن یکصد و پنجاهمین سالگرد تاسیس استرالیا به این کشور اهدا شده بوده است.

💡 وی همچنین برنده جوایزی همچون نشان افتخار شیر و خورشید شده‌است.

💡 سرود پرچم شیر و خورشید ایران نیز پس از سرود ملی توسط عبدالرحمن پارسا تویسرکانی پیش از ورود رضاشاه به ترکیه سروده شد.

💡 «تصویر شیر و خورشید در سکه‌های برخی از فرمانروایان این سلسله [آق قویونلوها] و بعضی سلسله‌های دیگر ترک فقط نقشی نجومی است نه مظهر حکومت. با وجود این، می‌توان حدس زد که به منزلهٔ نقش نیز در بعضی پرچمها به کار رفته باشد.»

💡 بَدَل به این سرِ بی تن شَوَد دو روزِ دِگَر نشانِ بیرَقِ ایران که شیر و خورشید است

💡 بندگی را گر نه هندو بر در ایران خداست آسمان بر این نشان شیر و خورشید از کجاست