پلخمان

کلمه «پلخمان» یا «پلخمون» به یک سلاح سرد دستی اشاره دارد که مشابه فلاخن عمل می‌کند. این ابزار شامل یک دسته Y شکل، دو نوار کشی مقاوم (اغلب لاتکس) و یک کفه چرمی یا لاستیکی است که برای قرار دادن و نگه داشتن پرتابه استفاده می‌شود. عملکرد پلخمان به این صورت است که سنگ یا گلوله فلزی در کفه چرمی گذاشته می‌شود، سپس کشیده و رها می‌گردد و انرژی ذخیره شده در نوارهای کشی باعث پرتاب سنگ می‌شود. این وسیله عمدتاً برای شکار پرندگان کوچک یا تمرین هدف‌گیری به کار می‌رود و در گویش‌های مختلف ایرانی، به ویژه در مشهد، کاربرد دارد. پلخمان نمونه‌ای از ابزارهای سنتی است که با بهره‌گیری از نیروی کشسانی ساده، قدرت پرتاب بالایی ایجاد می‌کند. از نظر ساختاری، دسته آن معمولاً چوبی یا فلزی است و نوارهای لاستیکی مقاومت لازم را برای پرتاب فراهم می‌آورند. این ابزار در گذشته بیشتر برای شکار و تفریح استفاده می‌شد و امروز به عنوان وسیله‌ای آموزشی یا سرگرمی نیز شناخته می‌شود. واژه «پلخمان» نشان‌دهنده انتقال سنت‌های شکار و ابزارهای بومی در فرهنگ ایرانی است و یادآور مهارت‌های فنی و دقت عملی در استفاده از ابزارهای دستی است.