جعل بسیط

جعل بسیط. [ ج َ ل ِ ب َ ] ( ترکیب وصفی )جعل بر دو قسم است یکی جعل بسیط که جعل الشی است که مفاد هم بسیطه است که جعل ابداعی هم گویند و به عبارت دیگر مفاد جعل بسیط جعل الشی است و جعل الانسان است نه جعل الانسان ضاحک است و مفاد جعل مرکب جعل الانسان ضاحک و یا متعجب است و جعل الشی است و بنابراین جعل مرکب مخصوص به حالات وجودی و حالات کونی است که بعد از حصول و کون اشیاء است نه خود وجود. جعل مرکب را جعل اختراعی هم میگویند و به عبارت دیگر جعل بسیط عبارت از ایجاد دو لیس است از لیس مطلق و اثر آن نفس شی و ابداع مجعول است و جعل مرکب ایجاد شی شی است. ( فرهنگ علوم عقلی تألیف دکتر سید جعفر سجادی ).

جعل بر دو قسم است یکی جعل بسیط که جعل الشئ است که مفاد هم بسیطه است که جعل ابداعی هم گویند و به عبارت دیگر مفاد جعل بسیط جعل الشئ است و جعل الانسان است نه جعل الانسان ضاحک است و مفاد جعل مرکب جعل الانسان ضاحک و یا متعجب است و جعل الشئ است و بنابراین جعل مرکب مخصوص به حالات وجودی و حالات کونی است که بعد از حصول و کون اشیائ است نه خود وجود

[ویکی فقه] جعل بسیط به معنی ایجاد تکوینی یا اعتباری یک شیء است.
جعل بسیط، مقابل جعل مرکب و به معنای ایجاد چیزی به دون لحاظ امور دیگر می باشد ( مانند ایجاد زید ) به گونه ای که معنای کان تامه را افاده می نماید.
تعریف استاد سبحانی
در کتاب المحصول فی علم الاصول آمده است:" الجعل اما جعل بسیط بمعنی ایجاد الشی ء تکوینا و اما جعل مرکب و هو جعل شی ء شیئا کجعل الجسم ابیض... فان جعل البسیط اما حقیقی کجعل الوجود و اما عرضی کجعل الماهیة "

💡 چه مرکب در این فضا، چه بسیط هست حکم فنا، به جمله محیط

💡 که گر حال مرکب یا بسیط است به جمله فیض احسانش محیط است

💡 تاج ملوک جهان شاه بسیط زمین آنکه فلک بنده وار بست به پیشش کمر

💡 تا این هوا بسیط بود وین زمین بجای طبع هوا سبک بود آن زمین گران

💡 دانش آفریده نیست محیط به کمالش چه مردم و چه بسیط