ایرانیان و یونانیان به روایت پلوتارخ
پلوتارخ، نویسنده یونانی، این اثر را نه صرفاً برای ثبت وقایع تاریخی، بلکه با هدف روشن ساختن زوایای زندگی شماری از بزرگان روم و یونان در سده اول میلادی نگاشته است. این مجموعه زندگینامهها، که شامل گزارشهایی از دوران اساطیری رومولوس و اودیسه تا حدود پنجاه سال پیش از زمان نویسنده میشود، صرفاً به سالهای زندگی و کنشهای بیرونی این قهرمانان اکتفا نمیکند؛ بلکه به رازها و ابعاد درونی زندگی خصوصی آنها نیز میپردازد. یکی از ویژگیهای بارز این اثر، روی آوردن پلوتارخ به شیوهی مقایسهای است، بهگونهای که شرح حال یک قهرمان یونانی در کنار شرح حال یک قهرمان رومی قرار میگیرد تا از این طریق، همواره پای سنجش و مقایسه دو تمدن بزرگ یونان و روم به میان آید.
ترجمه فارسی کسروی، تمرکز ویژهای بر شخصیتهایی دارد که زندگینامه آنها در بخشی از سیر تاریخیشان با ایران یا پادشاهان ایرانی پیوند خورده است، که این امر اهمیت مضاعفی به این نسخه در میان متون تاریخی و ادبی فارسی میبخشد. اثر پلوتارخ، از دیرباز منبع الهامبخش بسیاری از متفکران، ادیبان و هنرمندان جهان بوده است. برای نمونه، نمایشنامهنویس توانا، ویلیام شکسپیر، بخش عمدهای از مواد خام لازم برای تراژدی مشهور خود، «جولیوس سزار»، را از این کتاب برگرفته است و تلاشهایی نیز برای برگرداندن بخشهایی از نظمهای آن به نثر فارسی انجام داده است. اهمیت این اثر به قدری است که مورخان و شرححالنویسان متعددی در آثار خود به نوشتههای پلوتارخ استناد کردهاند.
در مجموع، «سرگذشتها»ی پلوتارخ، اثری است که با ترکیب هنر زندگینگاری، تحلیل شخصیت، و مقایسه فرهنگی، بنیانهای فکری دو تمدن کلاسیک را به نمایش میگذارد. این کتاب، با تمرکز بر سرنوشت افراد نامور و تأثیر متقابل فرهنگهای یونانی و رومی بر یکدیگر، توانسته است تأثیری عمیق و ماندگار بر ادبیات غرب و جهان بگذارد؛ و ترجمه فارسی آن توسط احمد کسروی، پلی است برای دسترسی خواننده فارسیزبان به این میراث گرانبها، بهویژه در مواردی که سایهای از تاریخ ایران نیز بر این قهرمانان افتاده است.
دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] ایرانیان و یونانیان، نوشته پلوتارخ (تارک)، ترجمه احمد کسروی است.
این کتاب، ترجمه فارسی گزیده ای از سرگذشت ها (زندگی ها)، نوشته پلوتارخ یونانی است که نه به انگیزه شرح رویدادهای تاریخی، که برای روشن ساختن گوشه و کنار زندگی گروهی از مردان نامور روم و یونان در سده نخست میلادی، به یونانی نوشته شد و گزارش هایی از دوران افسانه ای «رومولوس» و «اودیسه» تا نزدیک به نیم قرن پیش از دوره نویسنده در بر دارد. این کتاب تنها به سال های زندگی و رفتارهای ویژه آن قهرمانان نمی پردازد، بلکه از درون خانه ها و رازهای آنان نیز گزارش می دهد و در کنار شرح حال قهرمانی یونانی، به شرح زندگانی قهرمانی رومی نیز می پردازد و از این رو، بر پایه زندگی افراد به بازگویی رویدادها می پردازد و همواره پای سنجش دو تمدن بزرگ یونان و روم در میان می آید. گزیده فارسی این کتاب، زندگی نامه قهرمانانی را در بر دارد که تاریخچه آنان دست کم در پاره ای از زندگی شان به ایران یا شاهان ایرانی پیوند خورده است.
بسیاری از خردمندان و ادیبان و هنرآفرینان جهان از کتاب پلوتارخ سود برده و از درون مایه آن برای آفریدن نمایش نامه ها و داستان ها و منظومه ها بهره گرفته اند؛ چنان که دست مایه ویلیام شکسپیر، نمایش نامه نویس توانای انگلیسی، در تراژدی معروف «جولیوس قیصر» همین کتاب بود. وی هم چنین در برگرداندن نظم هایی از این کتاب به نثر کوشید. بسیاری از شرح حال نویسان و مورخان نیز به نوشته های پلوتارخ در این کتاب استناد کرده اند.
برخی از داستان ها و تاریخچه های کتاب پلوتارخ در باره ایران مانند سرگذشت اردشیر دوم هخامنشی و داستان الکساندر و حادثه کراسوس، جز در این کتاب، دست یافتنی نیستند.
دوره زندگی دوازده قهرمان گزیده شده از سرگذشت ها، از دید زمانی یک سان نبوده و از این رو، شرح حالشان بر پایه درازی یا کوتاهی دوره آنان، پیش تر یا پس تر آمده است. نویسنده مردانگی و آزادگی را دوست می داشت و در کتاب خود هنگامی که از این آراستگی ها یاد کرده، آنها را ستوده و همه جا نامشان را به نیکی برده و مخالفان این خوی ها را نکوهیده است. بنا بر این، وی را به آموزگار اخلاق بیشتر مانند کرده اند تا تاریخ نگار. شیوه نوشتار او بسیار ساده و روشن و از عبارت پردازی بی جا و لفافه تشبیه و کنایه تهی است. وی هم چنین، به رغم یونانی بودنش خود را با دیگران متفاوت نمی داند و کردارهای نیکوی ایرانیان و شاهان ایران را نیز بازگو می کند و گاهی در سنجش یونانیان و ایرانیان به هواداری ایرانیان بر می خیزد و یونانیان را نکوهش می کند.
[ویکی فقه] ایرانیان و یونانیان به روایت پلوتارخ (کتاب). ایرانیان و یونانیان، نوشته پلوتارخ (تارک)، ترجمه احمد کسروی می باشد.این کتاب، ترجمه فارسی گزیده ای از سرگذشت ها (زندگی ها)، نوشته پلوتارخ یونانی است که نه به انگیزه شرح رویدادهای تاریخی، که برای روشن ساختن گوشه و کنار زندگی گروهی از مردان نامور روم و یونان در سده نخست میلادی، به یونانی نوشته شد و گزارش هایی از دوران افسانه ای «رومولوس» و «اودیسه» تا نزدیک به نیم قرن پیش از دوره نویسنده در بر دارد.
این کتاب تنها به سال های زندگی و رفتارهای ویژه آن قهرمانان نمی پردازد، بلکه از درون خانه ها و رازهای آنان نیز گزارش می دهد و در کنار شرح حال قهرمانی یونانی، به شرح زندگانی قهرمانی رومی نیز می پردازد و از این رو، بر پایه زندگی افراد به بازگویی رویدادها می پردازد و همواره پای سنجش دو تمدن بزرگ یونان و روم در میان می آید. گزیده فارسی این کتاب، زندگی نامه قهرمانانی را در بر دارد که تاریخچه آنان دست کم در پاره ای از زندگی شان به ایران یا شاهان ایرانی پیوند خورده است. بسیاری از خردمندان و ادیبان و هنرآفرینان جهان از کتاب پلوتارخ سود برده و از درون مایه آن برای آفریدن نمایش نامه ها و داستان ها و منظومه ها بهره گرفته اند؛ چنان که دست مایه ویلیام شکسپیر، نمایش نامه نویس توانای انگلیسی، در تراژدی معروف «جولیوس قیصر» همین کتاب بود. وی هم چنین در برگرداندن نظم هایی از این کتاب به نثر کوشید. بسیاری از شرح حال نویسان و مورخان نیز به نوشته های پلوتارخ در این کتاب استناد کرده اند. برخی از داستان ها و تاریخچه های کتاب پلوتارخ درباره ایران مانند سرگذشت اردشیر دوم هخامنشی و داستان الکساندر و حادثه کراسوس، جز در این کتاب، دست یافتنی نیستند.
ساختار کتاب
دوره زندگی دوازده قهرمان گزیده شده از سرگذشت ها، از دید زمانی یک سان نبوده و از این رو، شرح حالشان بر پایه درازی یا کوتاهی دوره آنان، پیش تر یا پس تر آمده است. نویسنده مردانگی و آزادگی را دوست می داشت و در کتاب خود هنگامی که از این آراستگی ها یاد کرده، آنها را ستوده و همه جا نامشان را به نیکی برده و مخالفان این خوی ها را نکوهیده است. بنابراین، وی را به آموزگار اخلاق بیشتر مانند کرده اند تا تاریخ نگار. شیوه نوشتار او بسیار ساده و روشن و از عبارت پردازی بی جا و لفافه تشبیه و کنایه تهی است. وی هم چنین، به رغم یونانی بودنش خود را با دیگران متفاوت نمی داند و کردارهای نیکوی ایرانیان و شاهان ایران را نیز بازگو می کند و گاهی در سنجش یونانیان و ایرانیان به هواداری ایرانیان بر می خیزد و یونانیان را نکوهش می کند.
محتوای کتاب
...