زرن رود

زرن‌رود، در واقع همان زاینده‌رود است که بزرگ‌ترین و پرآب‌ترین رودخانه فلات مرکزی ایران به شمار می‌آید. این رودخانه از کوه‌های زاگرس مرکزی، به ویژه زردکوه در استان چهارمحال و بختیاری سرچشمه می‌گیرد و به سمت شرق جریان می‌یابد تا نهایتاً به تالاب گاوخونی برسد. حوزه آبریز زاینده‌رود حدود ۴۱٬۵۰۰ کیلومتر مربع است و جریان آب آن در شرایط مطلوب حدود ۳۸ مترمکعب در ثانیه برآورد شده است. زاینده‌رود در ۲۰ بهمن ۱۳۸۹ به عنوان ۱۱۸اُمین اثر طبیعی در فهرست میراث طبیعی ایران ثبت شد. سرچشمه اصلی آن شامل چشمه دیمه و تونل کوهرنگ در چهارمحال و بختیاری است و شاخه‌های دیگر از استان اصفهان به آن می‌پیوندند. برای انتقال آب کوهرنگ به زاینده‌رود، نخستین تونل در سال ۱۳۳۲ احداث شد و تلاش‌های تاریخی برای الحاق آب کارون نیز به دوران صفوی بازمی‌گردد. شاه طهماسب و شاه عباس کبیر پروژه‌هایی برای پیوستن این رودخانه‌ها آغاز کردند که برخی ناتمام ماند. تونل‌ها و بندهای کوهرنگ در قرن بیستم بازسازی و توسعه یافتند تا سالانه حدود ۲۵۵ میلیون متر مکعب آب به حوضه زاینده‌رود منتقل شود. این رودخانه نقش حیاتی در تأمین آب و کشاورزی منطقه مرکزی ایران دارد و از نظر تاریخی و زیست‌محیطی اهمیت ویژه‌ای دارد.