واژه «حسرتا» در زبان فارسی واژهای عاطفی و تأثیرگذار است که برای بیان اندوه، افسوس و پشیمانی عمیق نسبت به چیزی که از دست رفته یا فرصتی که دیگر قابل بازگشت نیست به کار میرود. این واژه در اصل از «حسرت» گرفته شده و با افزودن «الف» ندا، حالتی از فریاد درونی و ابراز شدید غم و افسوس را به خود میگیرد. هنگامی که فرد میگوید «حسرتا»، در واقع احساس ناراحتی و تأسف خود را نسبت به گذشته یا موقعیتی که دیگر امکان جبران آن وجود ندارد، آشکار میسازد. این واژه بیشتر در متون ادبی، اشعار و نوشتههای احساسی دیده میشود و به دلیل بار عاطفی فراوان، تأثیر زیادی بر مخاطب میگذارد. حسرتا معمولاً زمانی به کار میرود که انسان از انجام ندادن کاری، از دست دادن شخصی عزیز یا نابود شدن فرصتی ارزشمند دچار اندوه و پشیمانی شده باشد. در ادبیات فارسی، شاعران از این واژه برای بیان دردهای روحی، ناکامیها و اندوههای عمیق بهره فراوان بردهاند. همچنین در برخی متون دینی، حسرتا برای نشان دادن پشیمانی انسان از اعمال گذشته و غفلت از فرصتهای زندگی به کار رفته است. این واژه نه تنها بیانگر غم است، بلکه نشان میدهد که فرد ارزش آنچه را از دست داده، اکنون بیش از گذشته درک کرده است. به همین دلیل، از واژههایی است که احساسات انسانی را به شکلی عمیق و صادقانه بیان میکند. بنابراین این کلمه به معنای افسوس و اندوه شدید نسبت به چیزی است که از دست رفته یا دیگر امکان دستیابی به آن وجود ندارد.
حسرتا
لغت نامه دهخدا
حسرتا. [ ح َ رَ ] ( ع صوت ) دردا. درداو حسرتا! لفظی که نمودن تحسر را گویند:
حسرتا کان تن سررشته ز جان
صید گردون ناکس دون شد.مسعودسعد.دردا و حسرتا که عنانم ز دست رفت
دستم نمی رسد که بگیرم عنان دوست.سعدی.
فرهنگ فارسی
دردا واحسرتا
دانشنامه اسلامی
[ویکی الکتاب] معنی حَسْرَتَیٰ: وا حسرتا
ریشه کلمه:
حسر (۱۲ بار)
«یا حَسْرَتا» در اصل «یا حَسْرَتِی» بوده (حسرت به یاء متکلم اضافه شده است) و «حسرت» به معنای اندوه و غم بر چیزهایی است که از دست رفته و پشیمانی به بار آورده است.
«راغب» در «مفردات» می گوید: این کلمه از مادّه «حسر» (بر وزن حبس) به معنای برهنه کردن و کنار زدن لباس است، و از آنجا که در موارد ندامت و اندوه بر گذشته، گویی پرده های جهل کنار رفته، این تعبیر به کار می رود.
جمله سازی با حسرتا
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 دردا و حسرتا که به جز بار غم نماند با ما به یادگاری از آن روزگار ما
💡 از هـمه مردم متاءسف تر در روز قيامت كسانى هستند كه طريقه حق و عدالت را براى مردم تـوصـيـف كـردنـد سـپـس خـود بـه مـخـالفـت بـرخـاسـتـنـد و ايـن هـمـان اسـت كـه خـداونـدمتعال مى گويد: ان تقول نفس يا حسرتا على ما فرطت فى جنب الله.
💡 بـتـرسـيـد از روزى كـه هر كسى به خود مى گويد: وا حسرتا بر من از آن ستمها كه به درگاه خدا روا داشتم، اعتراف مى كنم كه به راستى از مسخره كنندگان بودم (56).