توراتی

💡 الفبای سامری الفبایی بود که مردم سامری از آن برای نوشتن متون دینی خود استفاده می‌کنند، شامل سامری توراتی، نوشتار در عبری سامری و ترجمه در آرامی سامری، و گه‌گاهی هم عربی.

💡 یونانی‌ها به این نوع محاسبه، ایزوپسفی گفته‌اند و یهودیان آن را به نام «گماتریا یا جماتریا» می‌شناسند. یهودیان با این روش، واژگان را با معیار و بینش دینی، تفسیر نموده و اصطلاحاً با آن، فال می‌گیرند. به باور آن‌ها آینده را نیز می‌توان با همین فرضیه، پیش‌بینی کرد. این روش، بیشتر در روایات توراتی (تلمود)، به کار رفته است.

💡 عبری توراتی (שְֹפַת כְּנַעַן)، عبری کلاسیک (عبری: עִבְרִית קְלַסִית‎) یا عبری باستان از زبان‌های باستانی عبری و یکی از مجموعه زبان‌های سامی کنعانی است که بنی‌اسرائیل در منطقهٔ کنعان/اسرائیل، و تا حدودی در غرب رود اردن و شرق مدیترانه بدان گفتگو می‌کردند.

💡 زبان‌های سامی دیگر گروه شناخته‌شده زبان‌های تصریفی هستند؛ هرچند، عبری نوین بیشتر از عبری توراتی از نظر فعل و اسم تحلیلی است. گونه‌های عامیانه عربی بیشتر از زبان معیار تحلیلی هستند، و همه صرف‌های اسمی خود و در موارد بسیاری صرف‌های فعلی خود را از دست داده‌اند.

💡 کوه معبد (عبری توراتی: הַר הַבַּיִת) تپه ای در شهر قدیم اورشلیم می‌باشد که برای هزاران سال در یهودیت، مسیحیت و اسلام به عنوان مکان مقدس مورد احترام بوده. این مکان محوطه مسجد بزرگی است به نام مسجد الاقصی (المسجد الأقصی، مسجدالاقصی، ترجمه‌شده به: «دورترین مسجد»)، که با نام افتخاری حرم شریف و گاهی به‌عنوان میدان مقدس (یا مقدس) اورشلیم شناخته می‌شود.