نکوهش کردن

نکوهش کردن. [ ن ِ هَِ ک َ دَ ] ( مص مرکب ) نکوهیدن. هجو. هجا. ( یادداشت مؤلف ). سرزنش کردن. ملامت کردن:
اگر روزی از تو پژوهش کنند
همه مردمانت نکوهش کنند.بوشکور.هر آنگه که رشک آورد پادشا
نکوهش کند مردم پارسا.فردوسی.نکوهش فراوان کند زال زر
همان نیز رودابه پرهنر.فردوسی.تو از کشورم بگذری در جهان
نکوهش کنندم مهان و کهان.فردوسی.بی دانشان اگرچه نکوهش کنندشان
آخر مدبران سپهر مدورند.ناصرخسرو.جهان را چو نادان نکوهش مکن
که بر تو مر او را حق مادری است.ناصرخسرو.نکوهش مکن چرخ نیلوفری را
برون کن ز سر باد خیره سری را.ناصرخسرو.نکوهش مکن عاقلی را که در صف
برای نشست خود آخور گزیند.خاقانی.عزب را نکوهش کند خرده بین
که می رنجد از خفت وخیزش زمین.سعدی.

سرزنش کردن عیب گویی کردن.

💡 لوکرتیوس پیش از انتشار این کتاب درگذشت و دوست او، سیسرون (سخنور نامی روم)، کتاب را گردآوری و منتشر کرد. لوکرتیوس در کتاب خود، درازدستی‌های حاکمان را نکوهش کرده و سرچشمهٔ تیره‌بختی آدمی را افتادن در دام پندارهای خام و خرافات می‌داند. او در پی این بوده که با پیدا کردن سرچشمهٔ علمی پدیده‌های طبیعت، ذهن مردم را از خرافات و ادیان رهایی دهد تا بتوانند به رستگاری برسند.

💡 امروزه، نسخه شاملو (کتاب حافظ شیراز) نزد دانشگاهیان و ادبا، اگر نگوییم پیوسته مورد نکوهش است، مرجع مورد قبولی محسوب نمی‌شود. شاید روحیه‌ی خاص شاملو و فضای اجتماعی سالهای انتشار کتاب حافظ شیراز هم در این نگاه به انواع عتاب آلوده بی تاثیر نبوده. اما باید پذیرفت که این روایت هم نسخه‌ی قابل اعتنایی است که اکنون بعد از فروکش کردن فضای سیاسی و ایدئولوژیک زمان انتشار کتاب، می‌بایست به ظرایف آن توجه کرد