نا اخته
واژه «ناآخته» در زبان فارسی یک صفت مرکب است که در متون کهن و لغتنامههای معتبر به کار رفته و در اصل در برابر واژه «آخته» قرار میگیرد. این واژه به معنای «برنکشیده» و «از غلاف بیرون نیامده» به کار میرود و بیشتر در توصیف اشیایی مانند شمشیر استفاده میشود. در کاربرد لغوی، ناآخته به حالتی اشاره دارد که چیزی هنوز از جای خود بیرون آورده یا آماده استفاده نشده است. همچنین در برخی منابع، این واژه به معنای «نیفراشته» و «ناآهیخته» نیز آمده که همگی بر حالت عدم آمادگی یا عدم آشکار شدن دلالت دارند. در تقابل معنایی، «آخته» به معنای کشیدهشده، برافراشته یا آماده استفاده است، در حالی که «ناآخته» وضعیت پیش از آن را نشان میدهد. این تقابل در متون ادبی برای ایجاد تصویرهای حماسی و توصیف صحنههای نبرد بسیار به کار رفته است. نویسندگان قدیم از این واژه برای بیان حالت شمشیر یا سلاحی استفاده میکردند که هنوز از نیام خارج نشده است. از نظر ساختاری، «ناآخته» با پیشوند نفی «نا» ساخته شده و معنای منفی یا مقابل حالت «آخته» را بیان میکند. کاربرد این واژه امروزه محدودتر شده و بیشتر در متون ادبی، تاریخی و لغوی دیده میشود. بنابراین، ناآخته واژهای توصیفی است که به معنای برنکشیده، آمادهنشده یا نیفراشته به کار میرود و مفهوم آن وابسته به تقابل با «آخته» است.
مترادفها
ناخالص، ناپخته، خام
متضادها
اخته
لغت نامه دهخدا
( ناآخته ) ناآخته. [ ت َ / ت ِ ] ( ن مف مرکب ) ناآهیخته. برنکشیده. نیفراشته. مقابل آخته. رجوع به آخته شود.
فرهنگ فارسی
( نا آخته ) ( صفت ) ۱ - ناکشیده برنکشیده ( چنانکه شمشیر ). ۲- نیفراشته آخته.
جمله سازی با نا اخته
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 در برخی از مطالعات زیستشناسی، بررسی وضعیت تولیدمثل حیوانات نا اخته به دانشمندان کمک میکند تا تغییرات هورمونی را در گونههای مختلف به دقت بررسی کنند.
💡 دامپداران برای مدیریت بهتر گلههای خود، برخی از حیوانات را از نظر تولیدمثلی آماده میکنند، اما همیشه نیاز به نگهداشت حیوانات نا اخته هم وجود دارد.
💡 در بررسیهای تاریخ پزشکی، گاهی به وضعیت سلامت حیوانات نا اخته در شرایط محیطی مختلف اشاره شده است که اطلاعات ارزشمندی به ما میدهد.