«مضربه» واژهای عربی است که به معنای شمشیر یا نوک تیز و زخمزننده آن به کار میرود و در متون کهن فارسی ثبت شده است. این اصطلاح در منابع لغوی کلاسیک مانند منتهیالارب، آنندراج و ناظم الاطباء آمده و کاربرد آن در زمینه نظامی و جنگی بوده است. واژه «مضربه» نشاندهنده بخش برنده یا تیز شمشیر است که توان ایجاد زخم و آسیب دارد و بخش کلیدی سلاح در نبردها محسوب میشود. در متون ادبی و تاریخی، این اصطلاح گاهی به صورت استعاری نیز به کار رفته و به معناهای نمادین قدرت، خطر یا تهدید اشاره دارد. شناخت و بررسی واژه «مضربه» اهمیت تاریخی دارد، زیرا نشاندهنده دقت زبان فارسی و عربی در توصیف ابزارها و مفاهیم نظامی و فنی است.
مضربه
لغت نامه دهخدا
( مضربة ) مضربة. [ م َ رَ / رِ ب َ ] ( ع اِ ) شمشیر. ( منتهی الارب ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ). || تیزی و زخم گاه شمشیر. ( منتهی الارب ) ( از اقرب الموارد ) ( آنندراج ) ( از ناظم الاطباء ).
فرهنگ فارسی
شمشیر یا تیزی و زخم گاه شمشیر
جمله سازی با مضربه
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 مؤيد اين نظريه، بيان مرحوم ((طبرسى )) است كه پس ازنقل خطبه امام حسين عليه السلام كه در ضمن آن اجازه بازگشت به اصحابش را داده است وپس از نقل پاسخ چند نفر از اصحاب آن حضرت كه ما نيزنقل نموديم، چنين مى گويد:((فجزاكم اللّه خيراً و انصرف الى مضربه؛)) امام حسين به آنان فرمود: خداوند به شما جزاى خير دهد، آنگاه به خيمه خويش مراجعت فرمود))(149).
💡 در مواردى كه گفتيم تتابع لازم است اگر در بين مدت عذرى پيش آمد كه مكلف نتوانست روزه بگيرد و ناگزير از افطار شد اين مفطر مضربه تتابع نيست بعد اززوال عذر بلافاصله عمل را ادامه مى دهد و روزه بقيه ايام را مى آورد كه بيانش در سابق نيز گذشت.