لاحدى

[ویکی الکتاب] معنی یَتَأَخَّرَ: که تأخیر پیدا کند - که عقب بیفتد (منظور از تقدم،در عبارت "إِنَّهَا لَإِحْدَی ﭐلْکُبَرِ نَذِیراً لِّلْبَشَرِ لِمَن شَاءَ مِنکُمْ أَن یَتَقَدَّمَ أَوْ یَتَأَخَّرَ " پیروی کردن از حق است که مصداق خارجیش ایمان و اطاعت است، و منظور از تاخر، پیروی نکردن...
ریشه کلمه:
احد (۸۵ بار)ل (۳۸۴۲ بار)وحد (۱۵۳ بار)

💡 و ما هى الا ذكرى للبشر... اءنها لاحدى الاكبر. نذيرا للبشر. لمن شاء منكم ان يتقدم اويتاءخر. كل نفس بما كسبت رهينه. و آن آيه (خبر از چونگى دوزخ جز آموزشى براىبشر نيست... بيگمان، آن آيه خبر از دوزخ يكى از بزرگترين درسهاى عبرت آموز است،هشدارى است براى بشر، براى كسى از شما كه اراده كند پيش رود يا پس ماند. هر كسىدر گرو كارهايى است كه آگاهانه و به نحو اثرگذار مى كند.(56)

💡 كلمه (نذير) مصدر و به معناى بيم رساندن است، و اگر منصوب آمده به خاطر اين بوده كه به نظر ما تميز، و به نظر بعضىحال از مطلبى است كه از سياق (انها لاحدى الكبر) فهميده مى شود، و به قول آن مفسر معنايش اين است كه قرآن در حالى كه بيم رسان است، از آيات كبراى الهى است، و به نظر ما معنايش اين مى شود كه قرآن از حيث انذار و بيم رسانى از آيات كبراى حق است.

💡 بعضى هم گفته اند: جمله (انها لاحدى الكبر)تعليل است براى (كلا)، و سوگندهايى كه بعد از اين كلمه و آنتعليل فاصله شده براى تاءكيد است، نه جواب سوگند، و جواب سوگند در تقديراست، كه خود كلمه (كلا) بر آن دلالت مى كند.

💡 به عنوان گسترش دادن معناى كلمه، كبر و صغر معانى را هم با اين دو كلمه توصيف كردند، (مثلا گفتند فلان عمل جرمى بزرگ، و يا خطائى بزرگ و يا احسانى كوچك است )خداى تعالى هم فرموده: (انها لاحدى الكبر، آن عمل يكى از بزرگ ها است ).