اخترفیزیک

{astrophysics} [نجوم] بررسی سرشت فیزیکی عالم و اجسام آن، به ویژه ستارگان و کهکشان ها، و شناسایی ترکیب فضای بین آنها

اخترفیزیک یا آستروفیزیک ( به انگلیسی: Astrophysics ) علمی است که روش ها و اصل های فیزیک را در مطالعه اشیا و پدیده های اخترشناختی به کار می گیرد. از میان موضوع های مورد مطالعه در این زمینه، خورشید، دیگر ستارگان، کهکشان ها، سیاره های فراخورشیدی، محیط میان ستاره ای و پس زمینه ریزموج کیهانی هستند. اخترفیزیک شاخه ای از ستاره شناسی است که اصول فیزیک و شیمی را «برای تعیین ماهیت بدن آسمانی، به جای موقعیت و حرکت آن ها در فضا» به کار می برد. اشیاء مورد مطالعه در این رشته، خورشید، ستاره های دیگر، کهکشان ها، سیارات فراخورشیدی، میان ستاره ای و پس زمینهٔ مایکروویو کیهانیست. انتشار آن ها در تمام قسمت های طیف الکترومغناطیسی مورد بررسی قرار گرفته و خواص بررسی شده شامل نوردهی، تراکم، درجه حرارت و ترکیب شیمیائیست. از آنجائی که اخترفیزیک موضوعی بسیار وسیع است، اخترفیزیکدانها معمولاً از بسیاری از رشته های فیزیک، از جمله مکانیک، الکترومغناطیس، مکانیک آماری، ترمودینامیک، مکانیک کوانتومی، نسبیت، فیزیک هسته ای و ذرات و فیزیک اتمی و مولکولی استفاده می کنند.
در عمل، تحقیقات نجومی مدرن اغلب شامل مقدار قابل توجهی از کار در عرصهٔ فیزیک نظری و مشاهدات است. برخی از حوزه های مطالعاتی که برای اخترفیزیک ها انجام می شود عبارتند از تلاش های آن ها برای تعیین: خواص مادهٔ تاریک، انرژی تاریک و سیاهچاله ها؛ آیا زمان سفر امکان پذیر است؟ کرم چاله ها می توانند شکل بگیرند؟ یا چند نوع وجود داشته باشند؟ و سرنوشت نهائی جهان چیست؟ مباحثی که توسط فیزیکدانان ستاره ای نظری مورد مطالعه قرار گرفت عبارتند از: تشکیل و تکامل سیستم خورشیدی؛ دینامیک و تکامل ستارگان؛ شکل گیری و تکامل کهکشان؛ ساختار بزرگ مقیاس ماده در جهان؛ منشأ پرتو کیهانی؛ نسبیّت عام و کیهان شناسی فیزیکی، از جمله کیهان شناسی رشته ای و فیزیک ذرّات.
اگر چه اخترشناسی به همان اندازه تاریخی است که تاریخ خود را ثبت کرده است، اما از مطالعه فیزیک زمین جدا شده است. در جهان بینی ارسطویی، بدنهای آسمان به نظر می رسید که حوزه های تغییرناپذیری بودند که تنها حرکت یک حرکت یکنواخت در یک دایره بود، در حالی که جهان دنیایی، قلمروی است که تحت رشد و انقراض قرار داشت و در آن حرکت طبیعی در خط مستقیم بود و زمانی که جابجایی به مقصد رسید در نتیجه، تصور می شد که منطقه آسمانی از یک ماده اساساً متفاوت از آنچه در کره زمین پیدا شده بود ساخته شده است؛ یا آتش به عنوان توسط افلاطون، یا اتر نگهداری شده توسط ارسطو حفظ شده است. در طول قرن ۱۷ میلادی، فیلسوفان طبیعی مانند گالیله، دکارت و نیوتون شروع به تثبیت نمودند که مناطق آسمانی و زمینی از مواد مشابهی ساخته شده و تحت قوانین طبیعی قرار گرفته اند. چالش آن ها این بود که ابزار هنوز اختراع نشده بود که بتواند این اظهارات را اثبات کند.

اخترْفیزیک (astrophysics)
بررسی ماهیت فیزیکی ستارهها، کهکشانها، و عالم. اخترفیزیک در قرن ۱۹ با توسعۀ طیف بینیپاگرفت که تجزیه وتحلیل ترکیب ستاره ها از راه نورشان را برای اخترشناسان ممکن ساخت. اخترفیزیک دانان به جهان هستی مانند آزمایشگاه طبیعی عظیمی می نگرند که در آن بررسی مادّه در شرایطی از دما، فشار، و چگالی ای ممکن است که در زمین دست یافتنی نیستند.

بررسی سرشت فیزیکی عالم و اجسام آن، به‌ویژه ستارگان و کهکشان‌ها، و شناسایی ترکیب فضای بین آنها.

💡 کوه آراگاتْسْ (به ارمنی: Արագած به ترکی آذربایجانی: آلاگوز داغی) بلندترین قلهٔ ارمنستان و قفقاز کوچک می‌باشد که در استان آراگاتسوتن واقع شده‌است. این آتشفشان مرده با ارتفاع ۴٬۰۹۵ متر از مناطق محبوب برای کوهنوردان ارمنستان به‌شمار رفته و رصدخانه اخترفیزیک بیوراکان در آن جای گرفته‌است.

💡 استدلال روز رستاخیز ابتدا توسط اخترفیزیکدان براندون کارتر در سال ۱۹۸۳ مطرح شد و با نام اولیه فاجعه کارتر شناخته شد. سپس این استدلال توسط فیلسوف جان ای لزلی حمایت شد و از آن زمان به‌طور مستقل توسط جی ریچارد گات و هولگر بیچ نیلسن شناخته شده‌است.

💡 اخترفیزیک ذره‌ای یکی از شاخه‌های فیزیک ذرات است که به مطالعهٔ ذرات اولیهٔ فضا و ارتباط آنها با اخترفیزیک و کیهانشناسی می‌پردازد. این شاخه از فیزیک در واقع وجه اشتراک سه شاخهٔ «فیزیک ذرات» و «اخترفیزیک» و «کیهانشناسی» می‌باشد.

💡 دکتر جی الن هاینک، اخترفیزیکدان، استاد فیزیک و یوفوشناس آمریکایی، از جمله کسانی بود که در پروژه کتاب آبی و دو پروژه قبلی مشارکت داشت. در طول دو دهه فعالیت پروژه کتاب آبی، این گروه بیش از ۱۲٬۶۰۰ مورد گزارش از رؤیت بشقاب‌پرنده‌ها را دریافت کرد و در مورد آن‌ها تحقیقاتی انجام داد.

💡 اسکار مینکوفسکی استاد دانشگاه برسلاو بود و به سبب پژوهش‌های در زمینهٔ دیابت شهرت دارد. او همچنین برادر ریاضی‌دان آلمانی هرمان مینکوفسکی و پدر اخترفیزیکدان آلمانی رودولف مینکوفسکی بود. وی در اصل از یهودیان آلمان بود که بعدها به مسیحیت گروید.

💡 در اخترفیزیک، اصطکاک دینامیکی یا اصطکاک چاندراسخار، که گاهی به آن کشش گرانشی می‌گویند، از دست دادن تکانه و انرژی جنبشی اجسام متحرک از طریق برهمکنش‌های گرانشی با مواد اطراف در فضا است. اولین بار در سال ۱۹۴۳ توسط سوبرامانیان چاندراسخار به تفصیل مورد بحث قرار گرفت.