«باده خام» اصطلاحی فارسی است که به نوعی شراب بسیار قوی و خالص اشاره دارد. این واژه در متون قدیمی و ادبیات فارسی برای توصیف شرابی با قدرت و تاثیر بالا به کار رفته است، به طوری که مصرف آن اثرات سریع و قوی بر فرد دارد. عبارت «خام» در این ترکیب به معنای نقّی، دستنخورده یا بسیار خالص است و نشان میدهد که شراب، بدون مخلوط کردن با آب یا دیگر مواد رقیقکننده، مستقیماً آماده مصرف است. به همین دلیل، باده خام را گاهی شراب سریعالکار هم مینامند، زیرا اثر آن در کوتاهترین زمان ظاهر میشود و به سرعت مستی ایجاد میکند. این نوع شراب در مجالس و جشنهای سنتی گذشته، به ویژه در میان طبقات بالای جامعه یا در مجالس شاعران و هنرمندان، مصرف میشده است. متون ادبی گاهی از «باده خام» برای تشبیه قدرت و شدت احساسات، عشق یا هیجان نیز استفاده میکنند، زیرا اثر سریع و قوی آن با شدت عاطفی و حسی مقایسه میشود. به طور کلی، «باده خام» یعنی شراب خالص، بسیار قوی و سریعالاثر که بدون رقیق شدن مصرف میشود و اثرش فوری است. این اصطلاح هم جنبه مستکننده و هم ادبی دارد و در متون کلاسیک و شعری به وفور دیده میشود.
باده خام
فرهنگ معین
( ~. ) (اِ. ص. ) بادة بسیار قوی.
جمله سازی با باده خام
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 بیار باده خامی که خالی است وطن که عاشق زر پخته ز عشق باشد خام
💡 چو کار پختگان بی باده خامست بدست پختگان ده باده خام
💡 در ساغر عیش باده خامان ریزند عشاق ز دیده خون به دامان ریزند
💡 ای ز تو کار نیکویی به نظام پخته کن کار ما به باده خام
💡 اگر پختهای باده خام گیر برآرای هنگامه و جام گیر