الوجیز فی تفسیر القرآن العزیز، تألیفی ادبی و به زبان عربی از علی بن حسین عاملی، عالمی شیعه در قرنهای یازدهم و دوازدهم هجری است. این تفسیر، که در سال ۱۱۱۸ هجری نگارش یافته، به دلیل ایجاز و بیان معانی قرآن با بلیغترین عبارات، مورد توجه قرار گرفته است. مؤلف در این اثر، معارف قرآن را در سه مجلد به صورت فشرده و مختصر ارائه داده است، به طوری که خواننده بتواند به آسانی از معانی و مفاهیم آیات بهرهبرداری کند.
در مقدمه کوتاه خود، استاد عاملی انگیزه تألیف این تفسیر را بیان کرده و خاطرنشان میکند که همیشه آرزوی تألیف تفسیری مختصر از معارف قرآن را در دل داشته است. او علم تفسیر را از شریفترین علوم و بالاترین معارف دینی میداند که انوار قرآن با کشف حجاب، حقایق بسیاری از علوم و فنون مختلف را آشکار میسازد. وی پس از استعانت به فیض الهی و با وجود مشاغل زیاد، تصمیم به نگارش این کتاب گرفته است.
مؤلف در ابتدای این تفسیر، مقدمهای بسیار کوتاه همراه با خطبهای مفصل در مورد انگیزه نگارش و روش تفسیریاش آورده است. سپس به شیوه جمله به جمله به تفسیر آیات میپردازد و در تبیین هر جمله، معانی و وجوه تفسیری را بهطور اجمالی بیان میکند. در این راستا، از مسائل مربوط به اِعراب کلمات، قرائات سبع، اقوال مفسران و برخی مباحث فقهی نیز سخن میگوید، که این امر نشاندهنده جامعیت و عمق آثار او در علم تفسیر است.