کتاب «شرح دعای صباح» از آثار ارزشمند آقا نجفی قوچانی، از عالمان برجسته و فقیهان اصولی شیعه بهشمار میآید که در تبیین و توضیح مفاهیم عمیق این دعای شریف نگاشته شده است. مؤلف این اثر، از شاگردان برجسته آخوند ملا محمد کاظم خراسانی بوده و با تکیه بر مبانی دقیق علمی و عرفانی، کوشیده است تا ابعاد مختلف معنوی، ادبی و کلامی دعای صباح را روشن سازد. وی در سال ۱۲۹۵ هجری قمری در منطقه خسرویه از توابع قوچان دیده به جهان گشود و پس از طی مدارج علمی، در زمره نامآوران عرصه فقاهت و اندیشه دینی قرار گرفت.
این عالم ربانی، نگارش شرح دعای صباح را در سال ۱۳۲۷ هجری قمری در شهر مقدس نجف به انجام رساند؛ شهری که همواره یکی از مهمترین مراکز علمی و دینی جهان تشیع بوده است. اثر حاضر، علاوه بر شرح واژگان و عبارات دعا، به تفسیر مفاهیم بلند توحیدی، عرفانی و اخلاقی آن نیز پرداخته و نشاندهنده تسلط نویسنده بر معارف اسلامی و ادبیات عربی است. از اینرو، این کتاب در میان آثار تفسیری دعاها، جایگاهی ویژه یافته و مورد توجه پژوهشگران و علاقهمندان معارف دینی قرار گرفته است.
درباره سند و میزان اعتبار این دعای شریف، محققان و محدثان بررسیهای گوناگونی انجام دادهاند. از جمله شیخ عباس قمی در کتاب مفاتیح الجنان نقل میکند که مرحوم علامه مجلسی در کتاب «صلاة» تصریح کرده است که دعای صباح از ادعیه مشهور است، هرچند در منابع معتبر، تنها در کتاب «مصباح» اثر سید بن باقی به آن دست یافته است. همچنین بیان شده است که خواندن این دعا پس از فریضه صبح رایج است، در حالیکه سید بن باقی آن را پس از نافله صبح روایت کرده است؛ با این حال، عمل به هر یک از این دو شیوه، مورد تأیید و پسند دانسته شده است.
