ابن محاسن یحیی بن ابی الصفا

[ویکی نور] «یحیی بن أبی الصفا بن أحمد» معروف به «ابن محاسن» که در کتاب های تراجم از او به «المحاسنی» یاد شده، از ادیبان و علمای حنفی مذهب است. او از فاضل ترین افراد خاندان خود بوده است. در مصادر، تاریخ ولادتش ذکر نشده است اما احمد بن شاهین قبرسی از ادبای بزرگ دمشق در قصیده ای تاریخ وفاتش را 1053ق1643/م ذکر کرده است. معلومات زیادی از او و مناصبی که داشته است، وجود ندارد، جز اینکه مسئولیت مدرسه غزالیه دمشق و تدریس در آن را به عهده داشته و دانش های معقول و منقول را نزد عده ای از علمای دمشق فراگرفته است. المقرّی در سال 1041ق به دمشق وارد شده و إبن محاسن با او مکاتباتی داشته است.
1-عبدالرحمن بن محمد بن عمادالدین بن محمد العمادی الحنفی (متوفی 1641م)
2-یوسف بن أبی الفتح بن عبدالرحمن السقیفی الدمشقی (متوفی 1646م)
3-أحمد بن محمد المقرّی التلمسانی المالکی (متوفی 1632م)
1-نفخ الطیب من غصن الاندلس الرطیب؛
2-المنازل المحاسنیة فی الرحلة الطرابلسیة.

💡 ابن اثیر (۵۵۵–۶۳۰ه‍.ق / ۱۲۳۲ م) در الکامل فی التاریخ به اختلافات میان وکلای محمد بن الحسن در دوران غیبت و تأثیر غلو در بروز آن می‌پردازد. به عقیده جاسم حسین ممکن است وی اطلاعات خود را از کتاب «تاریخ الامامیه» اثر یحیی بن ابی طی (م ۶۳۰ ق. / م. ۱۲۳۲) گرفته باشد.

💡 و هذه السّورة من اوائل ما انزل من القرآن. قال یحیی بن ابی کثیر: سألت ابا سلمة بن عبد الرّحمن عن اوّل ما نزل من القرآن. فقال: یا أَیُّهَا الْمُدَّثِّرُ قلت: یقولون: «اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّکَ الَّذِی خَلَقَ»؟!.

💡 یحیی بن ابی کثیر گوید هر کی با مردمان آمیزد مدارا باید کرد و هر که مدارا کند ریا کرده باشد.