روح اعظم

روح اعظم. [ ح ِ اَ ظَ ] ( اِخ ) جبرئیل علیه السلام. ( آنندراج ) ( غیاث اللغات ). || امر اعلای حق و عقل اول است و از آن به ملک مقرب هم تعبیر شده است که مشتمل بر ملائکه بسیاری است که جنوداﷲاند. ( فرهنگ علوم عقلی سجادی ص 281 ). جرجانی در «تعریفات » گوید: روح اعظم که روح انسانی است مظهر ذات الهی از حیث ربوبیت اوست و بهمین سبب کسی نمیتواند بدان احاطه کند یا بدان برسد، کنه آنرا جز خدای تعالی کسی نمیداند و بدین مطلوب کسی جز او نمیرسد، و آن عقل اول و حقیقت محمدی و نفس واحده و حقیقت اسمائیه، و نخستین موجودی است که خدا آن را به صورت خود آفرید و نیز خلیفه اکبر و جوهر نورانی است که جوهریت آن مظهر ذات و نورانیت آن مظهر دانش اوست، و به اعتبار جوهریت، نفس واحده، و به اعتبار نورانیت، عقل اول نامیده شود، و همچنانکه روح اعظم در عالم کبیر مظاهری و نامهایی از قبیل عقل اول، قلم اعلی، نور، نفس کلی، لوح محفوظ و جز آن دارد در عالم صغیر انسانی نیز مظاهرو نامهایی بر حسب ظهورات و مراتب در اصطلاح اهل اﷲ و جز آنان دارد و آنها عبارتند از سر، خفاء، روح، قلب،کلمه، روع، فؤاد، صدر، عقل و نفس. ( از تعریفات جرجانی ). || خدای تعالی. ( از اقرب الموارد ).

💡 بهائیان، بهاءالله را «مظهر ظهور الهی» و «محل تجلی الهی» در این زمان می‌دانند. آن‌ها معتقدند که حسینعلی نوری، بنیان‌گذار دین بهائی جدیدترین فرستاده الهی در سلسله پیامبران پیشین چون ابراهیم، موسی و بودا و زردشت و مسیح و محمّد است و رسالتش برای ایجاد تمدّنی جدید و جهانی است که بشر در این زمان بدان نیازمند است. بهائیان پیامبران را تجلی روح اعظم الهی بروی زمین می‌دانند.

💡 کمال روح اعظم زین چه باشد بجز ذم وی این تحسین چه باشد

💡 روح اعظم اول آخر آدم است آدم اینجا روح اسم اعظم است

💡 ز عکس نور او شد عکس عالم که خوانندش حکیمان روح اعظم

💡 نور اول روح اعظم خوانمش بلکه او جان است و عالم چون تنست

💡 روح اعظم سایهٔ آن حضرت است عالمی در سایه اش دل زنده اند