نهایة الحکمة (تعلیقه زارعی سبزواری) از آثار ماندگار استاد علامه سید محمدحسین طباطبایی (متولد ۱۲۸۲ شمسی در تبریز، درگذشتهی ۱۳۶۰ شمسی در قم) است. این اثر که از کتب درسی رایج و پراهمیت در حوزههای علمیه بهشمار میرود، توسط حجتالاسلام شیخ عباسعلی زارعی سبزواری تصحیح و تحقیق شده و با مقدمه و تعلیقاتی سودمند به زبان عربی در دو جلد منتشر گردیده است. شارح محترم در مقدمهای که در حوزهی علمیهی قم و در شوال ۱۴۲۳ قمری نگاشته، یادآور شده که بهدلیل جایگاه بلند این کتاب نزد اساتید و طلاب، اقدام به تصحیح دقیق متن، استخراج اقوال از منابع اصلی و مراجعه به مهمترین منابع فلسفی و کلامی نموده است. وی همچنین به منظور رفع ابهامات و بیان نقدها و آرای خود، تعلیقاتی بر کتاب افزوده که در چاپ اول (۱۴۱۶ قمری) حذف شد، اما پس از چند دوره تدریس، لزوم تصحیح خطاهای باقیمانده و ثبت توضیحات برای تسهیل فهم مطالب توسط طلاب، موجب شد تا در چاپ حاضر، تعلیقاتی خلاصهشده به متن اصلی ضمیمه گردد.
توضیحات شارح بهصورت پاورقیهای ارزنده ارائه شدهاند که ماهیتی توضیحی و استنادی دارند. در این تعلیقات، گاه معانی لغات و اصطلاحات تخصصی روشن میشود، گاه منابع و مآخذ مطالب ذکر میگردد و گاهی نیز به نقدها و آرای برخی اساتید فلسفهی اسلامی اشاره میشود. این ویژگی، اثر حاضر را به منبعی غنیتر و کاربردیتر برای مطالعهی دقیقتر کتاب «نهایةالحکمة» تبدیل کرده است.
با اینهمه، در این شرح مواردی نیز یافت میشود که از نظر فلسفی از دقت کافی برخوردار نبوده و اشتباهاتی آشکار در آنها رخ داده است. این نکته نشاندهندهی اهمیت نقد و بازنگری مستمر متون حوزوی، حتی پس از تصحیح و تعلیق استادان محترم، میباشد و لزوم توجه و دقت افزونتر پژوهشگران و طلاب را در مواجهه با این گونه متون یادآور میشود.