مینیاتور. ( فرانسوی، اِ ) نوعی نقاشی با حداکثر ظرافت و خطوط ترسیم شده باحداقل نازکی. این نوع نقاشی که در آن ریزه کاری خاص بکار میرفته است در قرون وسطی متداول بوده است. ( از دایرة المعارف کیه ). نوعی نقاشی خاص مشرق زمین ( مخصوصاً ایران ) و بیشتر متداول در قرن نهم اسلامی ( قرن پانزدهم میلادی ) که در آن قواعد علم مناظر و مرایا و تناسب اعضا رعایت نمیگردد و رنگ جنبه تزیینی دارد و جزئیات با ریزه کاریهای خاص و دقیق نشان داده میشود.
(تُ ) [ فر. ] (اِ. ) نقاشی سنتی معمولِ در شرق که در آن تصاویر کوچک و بدون رعایت پرسپکتیو می باشد.
۱. سبکی در نقاشی و متداول در مشرق زمین که تصاویر را به صورت ظریف ترسیم می کند و اصول پرسپکتیو را در نظر نمی گیرد.
۲. تابلویی که با این شیوه ترسیم شود.
نقاشی ریزه کاری با لاجورد وطلا و آب ورنگ درروی کاغذیافلزکه بیشتردرمشرق زمین معمول است
( اسم ) ۱ - تصویری کوچک که در آن ریزه کاری بکاررفته باشد. ۲ - نوعی نقاشی خاص مشرق زمین ( مخصوصاایران ) که در آن قواعد علم مناظر و مرایا و کالبدشناسی رعایت نمیگردد ورنگ جنبه تزیینی دارد و جزئیات با ریزه کاریهایخاص نشان داده میشود.
مینیاتور (miniature painting)
مینیاتور الیزابت تروکمورتون، اثر لارژیلی یر
نقاشی ریزنقش، به ویژه در نسخ مذهَّب آغازین؛ و بعدها در تک چهره سازی های ریزنگارانه، مثلاً بر رویدر قوطی های مرصع. هانس هولبایِن کهتر تک چهره سازی مینیاتوری را در انگلستان رواج داد، و این اسلوب در قرن ۱۶ در آثار نیکلاس هیلیارد به اوج رسید، و تا قرن ۱۹ تداوم یافت. تک چهره سازی مینیاتوری در فرانسه نیز پیشینۀ پرباری داشت. هانس هولباین در سال های ۱۵۳۱ـ۱۵۴۳ در انگلستان، تک چهره های ریزنگارانه ای را با گواش بر روی ورق های بازی کشید. بعدها این شیوۀ نقاشی را هنرمندانی همچون هیلیارد اعتلا بخشیدند؛ او تک چهره های مینیاتوری را، که همچون زیورآلات به کار می رفت، در قاب های زیبایی از فلزات گرانبها جا داد. مینیاتورسازهای جدیدتر انگلیسی عبارت بودند از آیزاک اولیور شاگرد هیلیارد، و پسر آیزاک، پیتر اولیور؛ ساموئل کوپر که «وان دایک ریزنگار» لقب گرفته بود؛ و ریچارد کازوِی که مینیاتورهایش بر درِ انفیه دان، شهرت داشت.مینیاتورهای فرانسوی. نخستین مینیاتورسازهای فرانسوی، ژان و فرانسوا کلوئه بودند. شمار بسیاری از نقاشان دیگر در قرون ۱۷ و ۱۸، در فرانسه با این هنر طبع آزمایی کردند، و نقاشان مشهوری، ازجمله لارژیلی یر، بوشه، و پرودون، مینیاتورهایی پدید آوردند. پوتیتو (۱۶۰۷ـ۱۶۹۱) به سبب مینیاتورهای لعابی اش شهرت یافت، که آن ها را برای لوئی چهاردهم ساخته بود. ژان باپتیست ژاک اوگوستین (۱۷۵۹ـ۱۸۳۲) و ژان باپتیست ایزابه (۱۷۵۷ـ۱۸۵۵) که نقاش محبوب دربار ناپلئون بود، برجسته ترین مینیاتورسازهای فرانسوی اواخر قرن ۱۸ به شمار می رفتند. گاه فریدریش فوگر (۱۷۵۱ـ۱۸۱۸)، هنرمند آلمانی، که در دربار اتریش هنرآفرینی می کرد، را «کازْوِی وین» نیز نامیده اند. لوئی نیکلا وان بلارِن برگه (۱۷۱۶ـ۱۷۹۴) نمایندۀ برجستۀ نوعی خاص از مینیاتور در فرانسۀ قرن ۱۸ بود که به آن منو پلزیر می گفتند، این نقاشی تصویری از سرگرمی های زمانه بود. دربارۀ مینیاتور ایرانی ← نگارگری
نقاشی سنتی معمولِ در شرق بویژه ایران، که در آن تصاویر کوچک و بدون رعایت پرسپکتیو میباشد.
💡 ون گوگ طرحهایی از کار هنری اش را در این نامه همانند نامهای که کمی بعد به پل گوگن نوشته، آورده است. در نامه، ون گوگ توضیح داده است که نقاشی حاصل بیماریی است که موجب شد او چند روز بستری شود. در این نسخه در دیوار سمت راست مینیاتورهایی که ون گوگ از دوستانش اوژن باخ و پل-اوژن میلات کشیده دیده میشود. پرتره اوژن باخ شاعر و پرتره پل-اوژن میلات عاشق نام دارد.
💡 به استثنای چند طراحی و مینیاتور که مورد ستایش منتقدان قرار گرفتهاند، کلیه آثار او از بین رفتهاند. زندگینامه ذکر شده او نیز از بین رفته است. خودنگاره بهجای مانده از او احتمالا در سال ۱۶۹۱ و به پیشنهاد اولین استادش، یوهانس سولزر خلق شده است.
💡 البته حرکت در این مسیر باعث نشد اسحاقپور ایران را فراموش کند. سه جستار دربارهٔ مینیاتور ایرانی، صادق هدایت و شهره فیضجو از کارهای او دربارهٔ هنر ایرانی بهشمار میروند. اسحاقپور در حوزهٔ عکاسی نیز فعالیت داشت و پنج مجموعه عکس منتشر کرد.
💡 اتحادیه نقاشان جمهوری آذربایجان جایزه ای به نام «سلطان محمد»، نقاش و و مینیاتورساز قرن ۱۶ آذربایجانی تأسیس کردهاست، که هر دو سال یک بار به هنرمندان و منتقدان هنری تعلق میگیرد.
💡 ارتفاع مینیاتور در نرها و مادهها: ۲۵ تا ۲۸ س. م | ارتفاع استاندارد در نرها و مادهها: ۲۹ تا ۳۶ س. م | ارتفاع غول پیکر در نرها و مادهها: ۴۰٫۵ تا ۴۱٫۵ س. م
💡 آیزاک اولیور(1565-1617) نقاش پرتره مینیاتور اهل انگلستان است. او در شهر روآن فرانسه به دنیا آمد و همراه پدر و مادرش در سال 1568 به خاطر جنگ های مذهبی در فرانسه به لندن مهاجرت کرد.
