ناقارا یکی از سازهای قدیمی و کوبهای است که در میان مردمان آذربایجانی در جمهوری آذربایجان و ایران، به ویژه در استان آذربایجان شرقی، رواج دارد. این ساز همچنین در کشورهای دیگر حوزه قفقاز و ترکیه نیز محبوبیت دارد.
تاریخچه
ناقارا تاریخی غنی دارد و به عنوان یک ساز قدیمی در مناطق آذربایجان و قفقاز شناخته میشود. روایتها نشان میدهند که این ساز در اواخر دوران سلطنت ناصرالدینشاه قاجار (حدود ۱۲۷۰ خورشیدی) در ایران رواج داشته و در میان نوازندگان محلی به خوبی شناخته شده بوده است.
ویژگیهای ساز
ناقارا از یک استوانه چوبی یا پلاستیکی تشکیل شده که بر دو سر آن پوست کشیده شده است. پوستها با طناب به بدنه ساز متصل میشوند و در نوازندگیهای حرفهایتر، این طنابها برای تغییر کوک ساز نیز استفاده میشوند.
انواع:
بزرگ: با قطر دهانه ۳۴-۳۵ سانتیمتر و ارتفاع ۳۱ سانتیمتر، که در ارکسترها و آنسامبلها به کار میرود.
کوچک: با قطر دهانه ۳۰-۳۲ سانتیمتر، که بیشتر در رقصهای آذربایجانی مورد استفاده قرار میگیرد.
شیوه نوازندگی:
شیوه قدیمی: با استفاده از چوب و ترکه، مشابه نوازندگی سازهای خانواده دهل.
شیوه مدرن: با قرار دادن ساز روی پای نوازنده و استفاده از تکنیکهای مختلف نوازندگی. با پیشرفت تکنیکهای نوازندگی، ناقارا به ساز تکنوازی و همنوازی تبدیل شده است.
