زاویۀ برگشت

در مهندسی حمل‌ونقل و ایمنی راه‌ها، «زاویۀ برگشت» یا departure angle به زاویه‌ای اطلاق می‌شود که میان مسیر جدید حرکت خودرو پس از برخورد با یک مانع کنار جاده و موقعیت همان مانع به‌وجود می‌آید. این مفهوم معمولاً در تحلیل رفتار وسایل نقلیه هنگام تصادف با گاردریل‌ها، موانع فلزی یا دیواره‌های حفاظتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. هنگامی که یک خودرو با مانع برخورد می‌کند، بسته به سرعت، زاویۀ ورود و ویژگی‌های مانع، مسیر آن تغییر کرده و به سمت دیگری منحرف می‌شود که این مسیر جدید با مسیر اولیه زاویه‌ای ایجاد می‌کند. این زاویه نشان‌دهنده نحوه بازتاب یا انحراف خودرو از مانع است و نقش مهمی در ارزیابی میزان ایمنی جاده دارد. هرچه زاویۀ برگشت کمتر و کنترل‌شده‌تر باشد، احتمال واژگونی یا خروج خودرو از مسیر کاهش می‌یابد. در طراحی موانع ایمنی، مهندسان تلاش می‌کنند شرایطی ایجاد کنند که زاویۀ برگشت به‌گونه‌ای باشد که خودرو به مسیر امن هدایت شود. این مفهوم همچنین در آزمون‌های تصادف و شبیه‌سازی‌های ترافیکی اهمیت زیادی دارد. از نظر فنی، زاویۀ برگشت تابعی از سرعت، جرم خودرو، جنس مانع و زاویۀ برخورد اولیه است. در برنامه‌ریزی شهری و طراحی راه‌ها، توجه به این پارامتر باعث افزایش ایمنی کاربران جاده‌ای می‌شود.