کلمه «برکوع» واژهای عربی است که در لغت به معنای «سخت» آمده است و در متون مختلف کاربردهای متفاوتی دارد. در ترکیب با واژه «جوع» به صورت «جوع برکوع» به کار میرود و مفهوم آن گرسنگی شدید و طاقتفرسا است. این اصطلاح معمولاً برای توصیف وضعیتهای سخت و طاقتفرسا به ویژه در زمینه کمبود غذا یا قحطی استفاده میشود. در برخی منابع، این واژه همچنین به معنای «برقع» یا نوعی حجاب زنانه ذکر شده است که نشاندهنده پوشش کامل و محافظت از نگاه دیگران است. این کاربرد دوم بیشتر در متون اجتماعی و فرهنگی و کمتر در معنای لغوی رایج است. واژه «برکوع» به دلیل ریشه عربی خود در متون قدیمی اسلامی و ادبیات تاریخی نیز دیده میشود. معنای اصلی آن، سختی و شدت است، اما بسته به زمینه جمله میتواند مفهوم گرسنگی یا حجاب را نیز منتقل کند. استفاده از این واژه در ترکیبهای اصطلاحی مانند «جوع برکوع» نشاندهنده قدرت توصیف آن در بیان شدت یک حالت است. این کلمه نمونهای از غنای زبان عربی و انعطاف معنایی آن در متون تاریخی و ادبی است.
برکوع
لغت نامه دهخدا
برکوع. [ ب ُ ] ( ع ص ) سخت: جوع برکوع؛ گرسنگی سخت. ( منتهی الارب ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ). || ( اِ ) برقع و حجاب. ( ناظم الاطباء ).
فرهنگ فارسی
سخت گرسنگی سخت.