باغ دولت اباد

( باغ دولت آباد ) باغ دولت آباد. [ غ ِ دَ ل َ ] ( اِخ ) نام باغی به حدود یزد: شجاع السلطنه ( پسر فتحعلی شاه قاجار ) با سواران جرار خراسانی بظاهر یزد رسید و در باغ دولت آباد نزول کرد. ( حاشیه تاریخ کرمان چ باستانی پاریزی ص 379 ).

باغ دولت آباد. باغ دولَت آباد (یَزد)
بانی این باغ و عمارات آن، محمد تقی خان بافقی مشهور به خان بزرگ، حاکم یزد از ۱۱۶۰ق، بوده است. باغ و بناهای آن چندین بار مرمّت شده، و در سال های اخیر نیز دردست مرمّت است. این باغ دو بخش دارد، که دیواری آن ها را از هم جدا می کند، و عمارتِ ورودیِ دوطبقه ای، مَفصل ارتباط آن هاست. در دو سوی بخش ابتداییِ باغ، دو بنا قرار گرفته، که امروزه بسیار آسیب دیده اند. زیباترین ساختمان، باغ عمارتی با نام «بادگیر» است، که قاعده ای نیم هشت دارد و در انتهای بخش دوم باغ واقع شده است. این بنا فضای گنبددار زیبایی در میانه دارد، که اتاق هایی به ارتفاع دو طبقه در سه طرف آن نشسته اند. در ضلع چهارم، بادگیر بسیار بلندی قرار دارد. در میانۀ فضای گنبددار، و در هر یک از سه اتاق پیرامون آن، و نیز در فضای زیر بادگیر، حوض هایی واقع است. در بیرون بنا نیز، در جلو هر یک از اضلاع اصلی، حوضی قرار دارد؛ مجموعۀ حوض ها، همراه با بادگیر بلند بنا، هوایی خنک و دلپذیر را پدید می آورند که در گرمای تابستان در فضاهای بنا جریان می یابد.

💡 گفت مرا دولت نو راه مرو رنجه مشو زانک من از لطف و کرم سوی تو آینده شدم

💡 به جان وصل تو می‌خواهم ولیکن برنمی‌آید به دست عاشق این دولت به جان و سر نمی‌آید

💡 امروز داده دولت دادِ تو از سعادت یزدانت کرده روزی حور و بهشت فردا

💡 من ببوی دانه ی خالش بدام افتاده ام گرچه صید نیکوان دولت شمارد دام را

💡 بنده وار این درج را امروز نوروزی برد صورت دولت چو پیش خسرو و صفدر شود