ابن میمون موسی بن میمون

[ویکی نور] ابْنِ مِیْمون، موسی بن میمون اسرائیل قرطبی (530-601ق)، عالم و فیلسوف و طبیب یهودی که در فقه و شرایع یهود چنان مقام والایی داشت که یهودیان دربار او گفته اند: از موسی(ع) تا موسی (ابن میمون) کسی مانند موسی برنخاسته است.
ابن میمون گرچه از علما و احبار یهود است، ولی چون در محیط فرهنگی و علمی اسلامی پرورش یافته و در طب و فلسفه آثار خود را به عربی نوشته است، متعلق به حوز فرهنگ اسلامی نیز هست. مورخان عرب کنیه او را ابوعمران نوشته اند که شاید به جهت نام موسی به او داده شده است وگرنه او فرزندی به نام عمران نداشته است تا با این کنیه خوانده شود. بعضی از نویسندگان مسلمان او را موسی بن عبیداللّه خوانده اند، در صورتی که نام پدر او مسلماً میمون بوده است. احتمال می رود که نام عبیداللّه عربی شده عوبادیه باشد که دو تن از اجداد موسی به این نام بوده اند. تاریخ تولد او را روز شنبه عید فصح یهود (چهاردهم نیسان) یک ساعت و 20 دقیقه بعدازظهر در سال 4895 پس از خلقت (به قول یهود)، یعنی سال 1135م ثبت کرده اند. موسی در شهر قرطبه از بلاد اندلس متولد شد. این شهر از مراکز بزرگ فرهنگ اسلامی در اندلس و همچنین از مراکز بزرگ فرهنگ یهود بود. پدر موسی، میون نیز از علمای بنام یهود و از شاگردان یوسف بن میکاش و اسحاق فاسی بود و در محکم شرعی هود در قرطبه منصب قضا داشت.
ابن میمون در سن سیزده سالگی به مصر مهاجرت کرد و در آنجا به تحصیلات خود ادامه داد.
در آن زمان یکی از احبار بنام یهود به نام یهودا کوهن در فاس می زیست و ابن میمون که در آن زمان بیست و پنج ساله بود، پیش او درس خواند.
مرگ ابن میمون به گفت مورخان یهود در روز دوشنبه 13 دسامبر 1204 اتفاق افتاده است که مطابق با ربیع الآخر 601 می شود.
ابن میمون در شریعت و کلام یهود و در فلسفه و طب و ریاضیات آثار مهمی از خود به جای گذارده است که برخی از آنها عبارتند از:

💡 دایرةالمعارف تالمودیت، ویرایش شده توسط خاخام شلومو یوسف زوین، بیان می‌کند که پس از ارائه تورات، قوم یهود دیگر در زمره پسران نوح قرار نگرفتند. با این حال، ابن میمون (مشنه تورات، هلخوت ملاخیم ۹: ۱) نشان می‌دهد که هفت فرمان نیز بخشی از تورات هستند، و تلمود بابلی (سنهدرین 59a، همچنین نگاه کنید به Tosafot ad. loc.) بیان می‌کند که یهودیان به همه موارد آن با تفاوت کمی در جزئیات مکلف هستند. طبق دایرةالمعارف تلمودیت، اکثر مقامات یهودی قرون وسطی معتقد بودند که همه هفت فرمان به آدم در ابتدای خلقت داده شده‌است، اگرچه ابن میمون (میشنه تورات، هلخوت ملاخیم ۹: ۱) معتقد بود قانون غذایی به نوح داده شده‌است.

💡 با توجه به توضیحات ابن میمون، این صفات نباید به عنوان ویژگی‌های ذاتی خدا قلمداد گردند، بلکه به عنوان شیوهٔ او در نظر گرفته می‌شوند، که به وسیلهٔ آن، نظارت الهی به نظر ناظر انسانی می‌رسد.