اقرع بن حابس

[ویکی فقه] اَقْرَع ِ بْن ِ حابِس، از بزرگان عرب و صحابی پیامبر اکرم (ص ) می باشد.
وی از تیره بنی مُجاشع ِ قبیله تمیم بود.
لقب
گفته اند که فراس نام داشته، و اقرع (= بی موی سر ) لقب وی بوده است، اما بر پایه برخی از گزارش های دیگر، فراس نام برادرش بوده است، در گزارش های دیگری، نام برادرش را مَرثَد آورده اند، شاید یکی از علت های خلط میان وی و برادرش این است که به هر دو اقرع (= الاقرعان ) می گفته اند.
کنیه
طوسی کنیه او را ابوبحر آورده است.
در جاهلیت
...
[ویکی شیعه] اَقْرَع ِ بْن ِ حابِس، از بزرگان عرب و صحابی پیامبر اکرم(ص) بوده است که منابع از دلاوری های او در دوره جاهلی یاد کرده است. او در فتح مکه و در غزوه حنین همراه پیامبر(ص) بود. اقرع از جمله سران قبایلی بود که سر به شورش برداشتند و از دادن زکات به ابوبکر تن زدند. درباره زمان و مکان درگذشت او اختلاف زیادی در منابع مشاهده می شود.
او از تیره بنی مشاجع از قبیله تمیم بود گفته اند که فراس نام داشته و اقرع (= بی موی سر) لقب وی بوده است اما بر پایه برخی از گزارش های دیگر، فراس نام برادرش بوده است در گزارش های دیگری، نام برادرش را مَرثَد آورده اند شاید یکی از علت های خلط میان وی و برادرش این است که به هر دو اقرع (= الاقرعان ) می گفته اند طوسی کنیه او را ابوبحر آورده است.
نام اقرع در روایت های حماسی عرب، مشهور به «ایام العرب » (ه م )، به عنوان بزرگ قبیله بنی تمیم آمده است. برپایه بخشی از این روایات، معروف به «یوم زباله»، تمیمیان به سرکردگی اقرع، بر بنی بکر ابن وائل تاخته اند و در این تاخت و تاز اقرع و برادرش به اسارت قبیله بنو تیم الله درآمده، و سپس آزاد شده اند. بعدها، فرزدق، شاعر هم تیره اقرع (د ۱۱۰ق /۷۲۸م )، در پاسخهای شعری خود به جریر بن عطیه (د ح ۱۱۰ق )، به اقرع و دلاوری های او در نزاع های قبیلگی در دوره پیش از اسلام تفاخر کرد همچنین گفته اند که وی، در «یوم الکلاب»، از ایام العرب، فرمانده بنی حنظله بوده است، اما در مقایسه با روایت دیگری، به نظر می رسد که میان او و نیایش سفیان بن مجاشع خلطی رخ داده باشد.

💡 عمر، نظير اين قضايا زياد دارد.از جمله، مورّخاننقل كرده اند كه عيينة بن حصن و اقرع بن حابس نزد ابوبكر آمدند و گفتند: نزد ما زمينبايرى است كه در آن سبزه نمى رويد و منفعتى ندارد، آن را به تملّك در آور، شايد از اينپس، بتوانيم آن را اصلاح كنيم و خدا منفعتى به ما بدهد.

💡 جمعى از مؤلفه القلوب چون عيينه بن حصين و اقرع بن حابس وامثال ايشان گفتند: يا رسول الله !ما اشراف عربيم، با سامان و ابوذر و ساير فقراىمسلمانان همنشينى نتوانيم كرد، اگر تو ايشان را دور سازى، ما نزديك تو آمده، به تعلماحكام شرع قيام نماييم.

💡 علت نزول آيه شريفه فوق اين بود كه هيأ تى از سواران بنى تميم به حضور پيغمبررسيدند و از حضرتش خواستند تا يكى از آنها را برايشان امير گرداند. چنانچه بخارى(367) در تفسير آيه مى گويد: قبل از همه ابوبكر گفت: يارسول اللّه ! ابن قعقاع بن معبد را برايشان امير قرار بده ! عمر هم بعد از حرف دوستش،بى درنگ گفت: يا رسول اللّه ! اقرع بن حابس از بنى مجاشع را بر اينان امير نما!

💡 رسول اكرم حسن و حسين عليهما السلام را بويد اقرع بن حابس كه ناظر مهر و عطوفتپيغمبر نسبت به فرزندان خود بود عرض كرد: من ده فرزند دارم و هرگز آن ها رانبوسيده ام حضرت در جواب فرمود: ربطى به من ندارد كه خداوند ريشه رحمت و شفقت رااز قلب تو كنده است.

💡 فتال نيشابورى مى نويسد: روزى حضرت محمد عليه السلام نوه اش حسن مجتبى عليهالسلام را مى بوسيد، شخصى به نام اقرع بن حابس كه آن جا حضور داشت گفت: يارسول الله ! من ده فرزند دارم و تا كنون هيچ يك را نبوسيده ام.رسول خدا فرمود: من چه كنم كه تو دلى سخت دارى، هر كس دردل خويش مهر و عطوفت نداشته باشد مورد رحمت قرار نمى گيرد.(66)

💡 آنگاه كه رسول خدا(ص ) در جنگ حنين به ابوسفيان بن حرب (297)، صفوان بن - اميه(298)، عيينة بن حصن (299) و اقرع بن حابس (300) صد شتر، و به عباس ‍ بنمرداس (301) كمتر از آنها بخشيد، عباس به اعتراض طى اشعارى گفت: