فلامن

فلامن. [ ] ( معرب، اِ ) زاج است. ( فهرست مخزن الادویه ). فلامسوس.
فلامن. [ فْلا / ف ِ م َ ] ( اِخ ) فلامین. در روم قدیم بر عده ای از کاهنان اطلاق می شد که مأمور انجام شعائر دینی خدایان خاص مانند ژوپیتر بودند و رئیس آنها نمیتوانست نشست و نیز از شهر رم حق خارج شدن نداشت، لکن در عوض میتوانست در مجلس سنا حاضر شود. فلامن های درجه اول همیشه از افراد طبقه پاتریسیوس انتخاب می شدند و ازسه نفر تعدادشان تجاوز نمیکرد. ( فوستل دو کولانژ ).

فِلامِن (flamen)
جمع آن «فلامینس»، مشتق از «فلاره»ی لاتینی، به معنای «افروختن آتش محراب». در روم باستان، هر یک از پانزده کاهن مراسم قربانی. هر فلامن موظف بود روزانه قربانی ای را به یکی از خدایان در پانتئونِ (معبد خدایان) دولتی تقدیم کند. منصب فلامن مادام العمر بود، اما در صورت مرگ همسر فلامن که دستیار او در مراسم بود یا بر اثر غفلت از انجام وظیفه یا پیشامدی بدیمن حین برگزاری مراسم، از منصبش برکنار می شد. فلامن ها در اصل سه گروه بودند: فلامن دیالیس درخدمت ژوپیتر، فلامن مارسیالیس درخدمت مارس، و فلامن کوئیرینالیس درخدمت کوئیرینوس. زمانی که تعدادشان به پانزده تن می رسید، سه منصب پیشین که به پاتریسین ها (طبقۀ اعیان) تعلق داشت، فلامینس مایورس (فلامن های اعظم)، و دوازده منصب دیگر، فلامینس مینورس (فلامن های کهتر) نام می گرفتند که به پلبِین َها (عوام) مربوط می شوند. تعداد فلامن ها در اواخر دورۀ جمهوری کاهش یافت. مسئول برگزاری مراسم سالانۀ بزرگداشت فیدس پوبلیکا، ایزدبانوی شرف و افتخار رومیان، سه فلامن اصلی بودند. لباس رسمی فلامن ها، به جز فلامن دیالیس، کلاه سفید مخروطی (آپکس)، ردا (لائنا) و تاجی از برگ غان بود. فلامن دیالیس مهم ترین فلامن بود و با داشتن یک کرسی در سنا حق استفاده از کرسی کیورول (صندلی تاشویی با پایه های سنگین، بدون پشتی، که صاحب منصبان عالی رتبه روم باستان روی آن می نشستند) را داشت که مختص قضات و امپراتور بود. نظام پیچیده ای از مقررات به او در برابر بی حرمتی و تعرض به مناسک مصونیت می بخشید؛ او مجاز نبود که به مجرمان در غل و زنجیر، به سپاهیان و به مردمی که مشغول کار بودند نگاه کند؛ به اسب یا هر چیز ناپاک دست بزند و یا سوگند یاد کند. همچنین اجازه نداشت که شب را خارج از روم بگذراند. نشانه هایش عبارت بودند از کلاه سفید (پیلئوس یا آلبوگالروس) با شاخه ای زیتون بر تارک آن و نخی پشمی، ردای پشمی ضخیم (توگا پرایتکستا) با لبۀ ارغوانی که همسرش آن را می بافت؛ کارد قربانی و عصایی که هنگام رفتن به مراسم قربانی با آن مردم را از خود دور می کرد. ازدواجش به شکل «کُنفارِئاتیو» برگزار می شد که در آن کیکی از گندم به خدایان پیشکش می شد. ازدواج فقط با مرگ همسر او، فلامینیکا دیالیس، ملغا می شد و او پس از آن ناگزیر بود که از منصب خود کناره گیرد.

💡 روم هیچ طبقه اجتماعی جداگانه‌ای برای کاهنان نداشت. بالاترین مقام در یک جامعه معمولاً از فرقه‌های مذهبی و قربانی‌های آن حمایت می‌کرد و به عنوان کاهن نیز به آن جامعه خدمت می‌کرد. متخصصان کالج‌های مذهبی و متخصصانی مانند هاروسپکس و وخشور‌ها برای مشاوره در دسترس بودند. در خانواده، «پدرخانواده‌ها» به عنوان کاهن و اعضای «خانواده» او به عنوان دستیاران او عمل می‌کردند. اولین کاهنان عمومی احتمالاً فلامن‌ها بودند که به وجود آمدن آن به پادشاه نوما نسبت داده می‌شد: به‌طور کلی پانزده فلامن در روم وجود داشت. فلامن‌های اصلی که به ژوپیتر، مارس و کویرینوس اختصاص داشتند، به‌طور سنتی از خانواده‌های پاتریسی‌ها (ساکنان اصلی و لاتین‌تبار) انتخاب می‌شدند. دوازده فلامن کوچکتر و غیراصلی هر کدام به یک خدا اختصاص داده شده بودند. قدرت و اختیار مدنی فلامن‌ها محدود بود. فلامن ژوپیتر به‌طور خاص عملاً هیچ ظرفیتی برای تبدیل شدن به یک حرفهٔ سیاسی یا نظامی نداشت.