سید علی بن عبدالکریم نیلی

[ویکی شیعه] سید بهاءالدین، علی بن عبدالکریم نیلی نجفی عالم دینی شیعی قرن هشتم هجری که او را علامه، فقیه، متکلم، مفسر، رجالی و نسّابه به معنای متخصص در علم نسب شناسی خوانده اند. بهاءالدین از شاگردان فخر المحققین (م. ۷۷۱ق.) بوده است. از شاگردان سید بهاءالدین می توان به احمد بن فهد حلی (م.۸۴۱ق.) اشاره کرد. سید بهاءالدین ارادتی خاص به امام عصر (عج) داشته است. این ارادت در آثار و تألیفاتش نظیر منتخب الانوار المضیئة و سرور اهل الایمان نمایان است.
تاریخ دقیق ولادت او مشخص نیست اما گفته شده قبل از سال ۷۴۰ق بوده؛ زیرا سید عمیدالدین عبدالمطلب بن اعرج از اساتید او به سال ۷۵۴ق درگذشته است. سید بهاء الدین از سادات حسینی و از نسل حسین ذوالدمعه پسر زید بن علی است.
همچنین نیلی منسوب به نیل، شهری بن بغداد و کوفه است که به وسیله حجاج بنا نهاده شده است. این شهر هنوز هم از شهرهای آباد و پابرجای عراق محسوب میگردد. از آنجا که وی برای تحصیل عازم نجف شده و ساکن آن شهر گردیده است به وی نجفی هم می گویند.

💡 صاحب ریاض العلماء می‌نویسد: «سید آجل سید علی بن مولانا امام باقر از بزرگان و اکابر فرزندان محمد باقر است و بیان عظمت شأنش نیازی به کلام طولانی ندارد. قبرش در حوالی کاشان و معروف به «مشهد بارکرس» است. گنبد رفیع و عظیمی دارد و جماعتی از علمای شیعه نیز در شأن او فضایلی گفته و دربارهٔ کرامات او و مشهدش حکایاتی دارند.»

💡 سید علی بن کمال‌الدین بن قوام‌الدین یکی از پادشان مرعشیان تبرستان بود که در سال ۸۰۹ هجری به فرمان شاهرخ در آمل به حکومت رسید؛ لیکن پس از بازگشت سادات مرعشی از فرارود توانست به ساری رود و حکومت این شهر را به دست گیرد. حکومت وی همراه با نبردهایی پیاپی با عمویش، سید علی آمل، بر سر حکومت آمل بود.