دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] مناسب معتبر به وصف مناسب با حکم «در قیاس » و دارای دلیل شرعی بر اعتبار اطلاق می شود.
مناسب معتبر، به معنای وصفی است که علاوه بر مناسبت با حکم، بر اعتبار آن نزد شارع نیز دلیل وجود دارد؛ یعنی بعضی از احکام شرعی در فروعات دیگر با آن موافقت دارد؛ برای مثال، در مورد حکم به حرمت نبیذ (شراب خاص)، «اسکار»، آن وصفی است که در نظر مجتهد، با حکم تحریم مناسبت دارد، و این که در خمر، شارع حکم تحریم را به خاطر «اسکار» تشریع نموده است، شاهدی است بر این که تشخیص مناسبت بین حکم تحریم نبیذ با اسکار آن نیز صحیح می باشد.
مراد از اعتبار وصف
مراد از اعتبار وصف مناسب این نیست که شارع در کلام خود علیت آن را به صراحت یا با اشاره بیان نموده باشد، زیرا از مصادیق نص بر علت است و حجیت آن مورد اتفاق است، بلکه منظور از اعتبار آن یکی از صورت های ذیل است:۱. اعتبار عین وصف، در عین حکم معتبر؛۲. اعتبار نوع وصف در نوع حکم؛۳. اعتبار جنس وصف در جنس حکم؛۴. اعتبار عین وصف در جنس حکم؛۵. اعتبار نوع وصف در جنس حکم؛۶. اعتبار جنس وصف در عین حکم؛۷. اعتبار جنس وصف در نوع حکم.
نکته
اصولی ها بر صحت تعلیل به وصف مناسب معتبر اتفاق دارند.
