قاعده سبق
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] سبق در لغت به معنای تقدم و پیش افتادن می باشد. و در اصطلاح به معنای ثبوت حقّ با سبقت گرفتن به مباحات اصلیه بدون قصد تملک و یا سبقت گرفتن به منافع مشترکه مانند راه ها و مساجد وقف های عامه می باشد.
اگر کسی برای استفاده کردن از منافع مشترکه (که راجع به عموم مردم می باشد) و یا مباحات اصلیه مثل آب دریاها و زمین بیابان ها از دیگران زودتر اقدام کند بدون این که قصد مالکیت داشته باشد سزاوارتر به تصرف در این امور می باشد چون پیشی گرفتن باعث ایجاد حقی برایش شده که دیگران حق مزاحمت او را ندارند.
فرق این قاعده با قاعده حیازت و احیاء موات
قاعده حیازت مختص به مباحات اصلیه است و به مجرد حیازت (جمع آوری) موجب مالکیت است و قاعده مختص به زمین و مثل آن می باشد. احیاء موجب مالکیت می شود ولی بعد از احیاء کردن زمین و مانند آن و مجرد قصد کافی نیست. ولی قاعده سبق موجب ملکیت نیست و فقط موجب اولویت است و موردش نیز اعم از مباحات اصلیه و منافع عامه می باشد.
مستندات
...
جمله سازی با قاعده سبق
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 جامی ازین قاعده دلپذیر تا بتوانی سبق صدق گیر
💡 در حقوق مالکیت و حقوق عمومی، قاعده سبق بر این اصل استوار است که حق با کسی است که پیش از دیگران اقدام به ثبت یا تملک کرده است.
💡 در مسابقات ورزشی و رقابت‌های تجاری، قاعده سبق تعیین می‌کند که اولین فرد یا گروهی که به هدف یا امتیاز مشخصی دست یابد، برنده محسوب شود.
💡 برای جلوگیری از نزاع بر سر منابع محدود، استفاده از قاعده سبق در قوانین مربوط به بهره‌برداری از منابع طبیعی بسیار ضروری و کارآمد است.
