عبدالرحمان بن ابی لیلی

[ویکی شیعه] ابوعیسیٰ عبدالرحمان یسار انصاری کوفی (د ۸۳ق/ ۷۰۲م )، ملقب به اِبْن ِ اَبی لَیلیٰ (لیلا)، فقیه، قاضی، قاری و محدثان شیعه است. او از تابعین و از محدثان معروف اسلامی است که حدود ۱۲۰ تن از صحابه پیامبر (ص) را دیده و از بسیاری از آنان حدیث نقل کرده است. وی از اصحاب امام علی (ع) به شمار می رود که در جنگ های جمل، صفین و نهروان حضور داشت. او پس از شهادت علی (ع ) بر حقانیت آن حضرت پایدار ماند. حکم بن عُتَیبه، حسین بن عبدالرحمان و یزید بن ابی زیاد از جمله افرادی هستند که از او حدیث نقل کرده اند.
تاریخ دقیق تولد عبدالرحمان روشن نیست. ابو نعیم اصفهانی گفته است که او در روزگار خلافت ابوبکر تولد یافت، اما به گفته دیگر مورخان او در زمان خلافت عمر - ۶ سال مانده به پایان خلافت وی - زاده شد.
پدر او ابولیلی، مدنی انصاری و از یاران پیامبر (ص ) بود که همراه وی در جنگ احد و جنگ های پس از آن شرکت جست و سپس به کوفه کوچید و در کنار علی (ع ) جنگید و در رکاب او در جنگ صفین شهید شد.

💡 در بين راه، غلام عثمان را ديدند كه بر شتر او سوار و به طرف مصر مى رود، از وىبدگمان شده او را تفتيش ‍ نمودند، با او نامه اى يافتند كه براى والى مصر نوشتهبود بدين مضمون: به نام خدا، وقتى عبدالرحمان بن عديس نزد تو آمد، صد تازيانهبه او بزن و سر و ريشش را بتراش و به زندانطويل المده محكومش ‍ كن و مانند اين عمل را در باره عمرو بن الحمق و سودان بن حمران وعروة بن نباع اجراء كن !!

💡 نعمان بن بشير آنچه شنيده بود براى معاويه بيان كرد، معاويه فهميد با اين حيله كاربه ترك جنگ و پايان نبرد نخواهد انجاميد. لذا جماعتى از سران قريشمثل عمروعاص، عتبه بن ابى سفيان، عبدالرحمان بن خالد بن وليد، حبيب بن مسلمة وضحاك بن قيس و جمعى از اعيان شام را به نزد اميرالمؤ منين على فرستاد.

💡 یعقوب پس از اطلاع از این واقعه، شخصی به‌نام حمدان بن عبدالله را به‌جای خود در سیستان گذاشت و در اواخر ذوالحجهٔ ۲۵۵ق راهی رخد شد. خلیفه پس از معامله با یعقوب و منصرف‌کردن او از تصرف شیراز، برای سرکوب‌کردن محمد بن واصل و تسلط دوباره بر فارس، عبدالرحمان بن مفلح را به جنگ محمد بن واصل فرستاد که در این جنگ محمد بن واصل پیروز شد.