خبر متواتر اجمالی

[ویکی فقه] خبر متواتر اجمالی به معنای مشترک میان اخبار کثیرِ قطع آور اطلاق می شود.
خبر متواتر اجمالی، قدر متیقن از خبرهای راویان متعددی است که به طور جداگانه مضامینی را روایت کرده اند که نه الفاظ خبرهای آنها یکسان است و نه معنا و مضمون آنها و این در حالی است که تبانی همه آنها بر کذب و توطئه محال است مانند آن که گروهی چند خبر را به طور جداگانه نقل کنند، یکی بگوید: خبر فرد واحد حجت است، دیگری بگوید: خبر فرد ثقه حجت است و سومی بگوید: خبر فرد عادل حجت است، که خبر آخر، متیقن از تمامی این اخبار است و صدور آن از معصوم علیه السّلام یقینی است.
← تعریف شهید صدر
۱. ↑ دروس فی علم الاصول، صدر، محمد باقر، ج۲، ص۱۴۱.
فرهنگ نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۴۴۳، برگرفته از مقاله «خبر متواتر اجمالی».
...

💡 اما رجوع دليل نقلى به برهان عقلى براى آن است كه، اعتبار خبر متواتر كه مهم ترينروش نقلى است به پشتوانه عقل است؛ چنان كهاصل حجّتيت و اعتبار منقول عنه نيز به اعتماد برعقل و استناد به آن است؛ يعنى دليل سند بودن راءى كسى براى ديگرى قيام برهان عقلىبر لزوم پيروى از آن مرجع دينى است.

💡 بعضى از احكامى كه در اسلام تشريع شده ممكن است از راه علم به آن رسيد، خواه بهتوسط عقل باشد: مانند ملازمات عقليه، يا به وسيلهنقل، مانند خبر متواتر، يا اين كه محفوف به قرائن باشد، ولى بعضى هم ((علم )) در آنراه ندارد و راه آن منحصر به ((ظنّ)) است. ظن هم از طرقى است كه به طوركامل كشف از واقع نمى كند تا اعتماد بر آن صحيح باشد.

💡 197- حديث متواتر اين است كه: راويان آن در هر طبقه، بحدى برسند كه اطمينانحاصل شود كه آنها توطئه و سازشى براى دروغ گفتن نداشته اند. به همين جهت، مىگويند خبر متواتر مفيد قطع و يقين است، در مقابل آن، خبر ((واحد)) است كه مفيد ظنّ وگمان مى باشد (مترجم ).

💡 112- خبر متواتر به خبرى گويند كه از كثرت خبردهندگان در هر طبقه موجب قطعو يقين مى باشد.

💡 و كـسـانـى كه مورد سؤ ال واقع مى شوند پيروان انبياى پيشينند، پيروان راستين و مورداطـمـيـنان آنها، و حتى افراد عادى آنها، چرا كه از مجموعه سخنان آنها خبر متواتر به دستمى آيد كه بيانگر مكتب توحيدى انبياء است.