تناسخ در جهان اسلام
مترادفها
بازگشت روح، انتقال روح
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] تناسخ، اصطلاحی در کلام و فلسفه و عرفان به معنای انتقال روح از جسمی به جسم دیگر پس از مرگش و بازگشت دوباره آن به دنیا است. به ظاهر، ریشه اعتقاد به تناسخ شبه قاره هند است و از آنجا به سایر فرهنگ ها نیز سرایت کرده است.
تَناسُخ، یا بازپیدایی به معنای ورود دوبارۀ روح یا نفس در جسم های مادی (انسانی یا مادون آن، مانند حیوان، گیاه و حتی اجسام بی جان، و اجرام آسمانی همچون ستارگان) و یا فوق طبیعی (مانند خدایان و فرشتگان) و ادامۀ حیات آن در این کالبد جدید. در اصل اعتقادی تناسخ، حیات گذشتۀ فرد نوع کالبد جدید او را تعیین می کند و در بیش تر فرهنگهای معتقد به این اصل، رهایی از چرخۀ تناسخ و بازپیدایی، غایت سعادت به شمار می آید. به طور کلی، این آموزه در جهان بینی هایی که عالم ماده را پست می دانند و طرد حیات دنیوی را نوعی ارزش می شمرند، به عنوان یک اصل پذیرفته شده است.
نظریۀ تناسخ هندویی
نظریۀ تناسخ و «کَرمه۲» یکی از مهم ترین اصول مشترک تمامی گرایش های دین هندویی، و نیز مکاتب فلسفی هند (به جز مکتب مادی گرایانۀ چارواکه۳) است.
Dasgupta, S, A History of Indian Philosophy, Cambridge, ۱۹۵۱، ج۱، ص۷۱.
دین بودایی که در بستری هندویی شکل گرفت، اعتقاد به تناسخ را به عنوان یکی از اصول مسلّم خود پذیرفت. بودا نیز زندگی را قانون کنش و واکنش، و چرخۀ بازپیدایی را در تسلط قانون کرمه می دانست.
Kashyap, J,» Origin and Expansion of Buddhism «, The Path of the Buddha, ed K Morgan, New York, ۱۹۵۶.
...
جمله سازی با تناسخ در جهان اسلام
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 و بـه هـمـيـن جـهـت كه گفتيم اعتقاد به تناسخ در بين وثنى ها دائر بوده است. بعضى ازمـفـسـرين گفته اند: مراد آيه، همان تناسخ وثنى ها است، و معنايش اين است كه: وثنى هامى گويند زندگى همين زندگى دنيايى ما است، و ما تا ابد از دنيا بيرون نمى شويم،و اگـر در دنـيا مى ميريم بعد از مردن به بدنى ديگر متعلق مى شويم، و همچنين بعد ازمردن آن بدن باز به بدنى ديگر مى رويم، و ما را نابود نمى كند مگر دهر.
💡 مذهب بودا در تبت که تبتیها به آن اعتقاد دارند آمیختهای از مذهب بودا با مذهب پیشین تبت بهشمار میآید و در عین حال ویژگیهای خود را نیز حفظ کردهاست. برای نمونه نظام تناسخ در جسم به این معنا که پس از مرگ بودای بزرگ کودکی به عنوان جانشین وی توسط هیئت داوران لامائی تعیین میشود.
💡 جكسن مى گويد: تناسخ يكى از اركان عقايد مانى بوده است. تناسخ در عقايد مانى كيفربدكارانى است كه پس از مرگ دوباره به اين دنيا باز مى گردند تا عقاب يابند. امانيكوكاران و برگزيدگان از اين بازگشت معاف هستند.
💡 برخی از مسیحیها بر این باور هستند که مسیح تعلیماتی در مورد تناسخ داشتهاست که کلیسا این نوشتهها را از بین برده است. گدس مک گرگور در کتاب خود با نام "تناسخ در مسیحیت" ادعا میکند که نوشتههای مرتبط به تناسخ در متون مسیحی ناپدید شده یا سانسور شدهاند.
💡 سمسارا (Samsara) به معناى تناسخ در بسيارى از اديان و مذاهب جهان (حتى نزد برخىفرقه هاى انحرافى جهان اسلام ) با عناوين گوناگون وجود داشته و دارد،(4) اما اينعقيده در آيين هندو از اهميت بيشترى برخوردار است. هندوان معتقدند آدمى همواره در گردونهتناسخ و تولدهاى مكرر در جهان پر رنج گرفتار است.