خلفای فاطمی. [ خ ُ ل َ ی ِ طِ ] ( اِخ ) خلفای اسماعیلی مذهب که بر مصر حکم راندند و از دشمنان سرسخت بنی العباس بودند. شهر قاهره و جامعالازهر بدوران آنها ساخته شد و آنها ملجاء باطنیان و اسماعیلیان بودند. رجوع به غزالی نامه ص 163، 249، 250، 300 و 302 شود.
خلفای اسماعیلی مذهب که بر مصر حکمراندند و از دشمنان سرسخت بنی العباس بودن شهر قاهره و جامع الازهر بدوران آنها ساخته شد و آنها ملجائ باطنیان و اسماعیلیان بودند.
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 دعوت خلفای فاطمی در سرزمین ایران در عهد سامانیان و غزنویان آغاز شد، اما در واقع بهوسیلهٔ ناصر خسرو قبادیانی، شاعر خراسانی و مقارن با اوایل دوران سلجوقیان این دعوت تا حدی به ثمر رسید. در ادامه با آن که خلفای مصر در جلب آل بویه سعی فراوانی کردند، اما در این زمینه توفیقی به دست نیاوردند. چنانکه عضدالدوله دیلمی در اواخر عمرش همچنان در صدد تسخیر مصر و برانداختن خلافت فاطمی بود که پیش از آن درگذشت.
💡 خلافت فاطمی سلسلهای بود که از سال ۹۰۹ میلادی (۲۹۷ ه.ق) تا سال ۱۱۷۱ میلادی (۵۶۷ ه.ق) بر بخش بزرگی از شمال آفریقا و جنوب غربی آسیا حکومت کرد. خلفای فاطمی امامان شیعه اسماعیلی نیز به حساب میآمدند و نام خود را از نام فاطمه زهرا، دختر محمد، پیامبر اسلام، گرفته بودند.
💡 جوهر مورد اعتماد خلفای فاطمی بود و سپهسالار لشکر آنان محسوب میشد. فتح نواحی شمال غرب آفریقا، فتح مصر و فتح دمشق از موفقیتهای نظامی وی بود. او بیش از همه در زمان معز لدینالله و سپس فرزند او ابومنصور نزار العزیزبالله به خدمت نظامی توفیق یافت.
💡 مولوخیا که استفاده از آن در آشپزی مصری معمول است، توسط حاکم بأمرالله که یکی از خلفای فاطمی بود، ممنوع شد. این ممنوعیت بهطور خاص شامل مولوخیا و نیز شامل بسیاری دیگر از خوردنیهایی بود که گفته میشد خوراک سنیها هستند. با وجود آنکه این محدودیت پس از سقوط آن حکومت لغو شد، دروزیها همچنان معتقد به حرمت مصرف آن هستند.
💡 در زمان خلفای فاطمی مصر، مستوفی میتوانست، سرپرست یک دیوان مانند دیوان جیش باشد یا میتوانست عهدهدار سمتی پایینتر اما باز هم پراهمیت مانند کنترلکننده مالی در دستگاهی مانند اخطاعات یا تیول ارتش باشد. مستوفیهای کارمندانی در دستگاه دولت بودند که ممکن بود بر نقشهبرداری زمینها نظارت کنند یا میزان محصول و نظایر آن را در انبارهای مانند انبار دولتی غله تخمین بزنند و محاسبه بکنند.
