با کنیه ابوعبدالرحمن شناخته میشد، از تیره اوس و قبیله بنی حارثه در مدینه دیده به جهان گشود. ایشان فرزند مسلمه، از قبیله اوس، و خلیده، از قبیله خزرج، بود و بیست سال پیش از بعثت پیامبر گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله وسلّم) متولد شد. محمد بن مسلمه در جاهلیت نیز به نام محمد شهرت داشت و به سبب نام بزرگترین فرزندش، ابوعبدالرحمن نامیده میشد. از نظر ویژگیهای ظاهری، توصیف شده است که ایشان مردی بلندقامت، درشتاندام و سیاه چهره بود. ایشان در زندگی مشترک خود هفت بار ازدواج نمود و از این ازدواجها صاحب ده پسر و شش دختر شد. همچنین، محمود بن مسلمه، که در جنگ خیبر به شهادت رسید، برادر تنی محمد بن مسلمه بود.
اسلام آوردن و پیمان برادری
ایمان آوردن وی به اسلام، پیش از بسیاری از بزرگان انصار، از جمله اسید بن حضیر و سعد بن معاذ، صورت گرفت؛ وی توسط مصعب بن عمیر در مدینه دعوت به اسلام شد و به دین جدید گروید. پس از هجرت پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم) به مدینه و برقراری عقد اخوت اسلامی میان مهاجرین و انصار، رسول خدا (صلی الله علیه و آله وسلّم) میان محمد بن مسلمه و ابوعبیده جراح پیمان برادری بستند. این پیوند نشاندهنده جایگاه والای ایشان در میان صحابه بود. از محمد بن مسلمه روایات متعددی از قول پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلّم) نقل شده است که گواه بر وثاقت و جایگاه علمی و دینی او در میان یاران پیامبر است.