ژانوس

لغت نامه دهخدا

ژانوس. ( اِخ ) بر طبق اساطیر کهن، وی اولین پادشاه شهر ژانی کولوس واقع بر ساحل رود تیبر مقابل شهر رم بوده است. رومیان او را چون خدائی پرستش میکردند و گمان داشتند که مراسم دینی را او بنیان نهاده است. ( ترجمه تمدن قدیم فوستل دکولانژ ص 480 ).

فرهنگ فارسی

اولین پادشاه شهر ژانی کولوس واقع بر ساحل رود تیبر مقابل شهر رم. رومیان او را چون خدایی پرستش میکردند و گمان داشتند که مراسم دینی را او بنیان نهاده است.
بر طبق اساطیر کهن وی اولین پادشاه شهر ژانی کولوس واقع بر ساحل رود تیبر مقابل شهر رم بوده است.

دانشنامه عمومی

یانوس ( به لاتین: Ianus ) یا ژانوس، در اساطیر رومی، خدای دروازه ها، دربها، گذرگاه ها و مسیرهای ورودی، و همین طور خدای آغازها و پایان ها بود. برجسته ترین میراث باقی مانده از ژانوس در فرهنگ مدرن، همنام او یعنی ماه ژانویه می باشد که ماه نخست سال می باشد. دلیل این نام گذاری این است که از طرفی هر سال جدید، با این ماه آغاز می شود و از طرف دیگر، سال گذشته با این ماه خاتمه می یابد. ژانوس اغلب با دو چهره یا دو سر به تصویر کشیده می شود که از این دو سر، یکی به روبرو و دیگری در جهت مخالف آن، یعنی به پشت سر نگاه می کند. اعتقاد بر این است که این دو سر به آینده و گذشته می نگرند.
ژانوس خدای دروازه ها بود و نخستین ماه سال، یعنی ژانویه، نام خود را از این ایزد گرفته است. ژانوس نه تنها خدای دروازه ها، به شمار می آمد، بلکه خود نیز دروازه ای بود. در فوروم یا میدان عمومی رم، دروازه ای بود که دیواری نداشت و هیچ گاه گشوده نمی شد. این دروازه، ژانوس نام داشت و همانند سنگ های مقدس آتش زنه معبد ژوپیتر به نظر می رسید و از همین دروازه بود که ژانوس، خدای دروازه ها، بر همهٔ دروازه ها فرمان می راند و در این مسیر پاسدار در ِخانه های رم نیز بود.
به نظر می رسد که ژانوس ( یانوس ) تنها خدای کاملاً رمی باشد و گفته می شد آئین پرستش او که قبل از پیدایش رم، یک آیین کوچک و کم اهمیت محلی بوده، توسط خود رمولوس، در شهر جدید معرفی و متداول شده بود.
ژانوس ایزد آغازها یا شروع به کارها بود. او بر درها و دروازه ها و راه های ورودی نظارت داشت و همین طور هم بر اولین ساعت روز، اولین روز ماه و اولین ماه سال ( ژانویه ). او همچون مردی با دو سر، که به جهت های مخالف هم می نگرند، نشان داده می شد و نمادهای او عبارت بودند از: دسته کلیدها و یک چوبدستی دربانی.
ایانوس جمینوس یا دروازهٔ رو به شمال شرق، در محل های تجمع یا میدان های رمی ( فوروم ) که به ژانوس اختصاص داشت، در زمان صلح ( فقط چهار مرتبه تا قبل از عصر مسیحیت ) بسته بود و در زمان جنگ باز می شد.
ژانوس از کهن ترین خدایان رومی بود که غالباً او را با دو چهره، یکی چهره متمایل به روبرو و دیگری سیمای متمایل به پشت سر، تصویر می کردند. روایت های مربوط بدین خدا همه رومی بودند و با خاستگاه شهر، پیوند داشتند. در افسانه ها، ژانوس ساکن رم بود و گفته می شد که وی دیرگاهی با کامس، شهریار افسانه ای که از او تنها نامی در دست است، بر رم فرمان می راندند.

دانشنامه آزاد فارسی

رجوع شود به:یانوس

جمله سازی با ژانوس

💡 آترتون در ۱۸ مارس ۱۷۷۳، یک آگهی در ویرجینیا گزت گذاشت و در آن به این که ژانوس در کارولینای شمالی است، اشاره کرد. اسبی به‌نام سیلر که در ۱۷۷۴ میلادی به‌دنیا آمده بود، «بهترین کره» ژانوس پنداشته می‌شد. در ۲۰ مارس ۱۷۷۵، آترتون علاوه بر سایر آگهی‌های خود یک آگاهی دیگر در مجله ویرجینیا گذاشته و در آن به بیرون کردن ژانوس از گل‌میخ اشاره نمود. آترتون تا زمان مرگ ژانوس در ۱۷۸۰ میلادی، به عمر ۳۴ سالگی، مالکیت این اسب را در دست داشت، اما ژانوس بیشتر ویژگی‌های خود، از جمله عنوان آس پیک در مسابقات اسب دوانی کوارتر آمریکا، را به کره‌های خود واگذار کرده بود.

💡 ژانوس اسبی سریع و کوچک بوده و به عنوان پدر اسب‌های کوارتر آمریکایی [دارای سرعت بالا در فاصله کوتاه] شناخته می‌شود. ژانوس اسب خرمایی فام بود که در ۱۷۴۶ میلادی در انگلستان متولد شد و توسط موردکای بوث در ۱۷۵۲ میلادی به مستعمره ویرجینیا آورده شد و قبل از اینکه به کارولینای شمالی برده شود، به شخص دیگری به فروش رسیده بود. اندازه اسب ژانوس بیش از ۱۴ دست بود و در آن زمان از سایر اسب‌ها متفاوت به‌نظر می‌رسید؛ اسب کوچک و در عین حال دارای استخوان‌های بزرگ. پاهای عقبی عضلانی وی به او کمک می‌کرد تا بسیار سریع بدود.