بورانی یکی از غذاهای سنتی و محبوب ایرانی است که معمولاً به عنوان پیشغذا یا همراه با غذاهای اصلی سرو میشود. بورانی از ترکیب سبزیجات یا سبزیجات پخته با ماست درست میشود و طعمی خنک، سبک و خوشمزه دارد. این غذا در انواع مختلف با سبزیجاتی مثل اسفناج، کدو، بادمجان یا حتی هویج تهیه میشود و در بیشتر مناطق ایران به صورت محلی و با سبکهای مختلف پخته میشود.
طرز تهیه بورانی به طور کلی به این صورت است: سبزی یا سبزیجات مورد نظر (مثل اسفناج یا کدو) ابتدا شسته و خرد میشوند و سپس بسته به نوع سبزی، ممکن است خام، بخارپز یا کمی تفت داده شوند. پس از آماده شدن سبزی، آن را با ماست چکیده یا ماست پرچرب مخلوط میکنند تا ترکیبی نرم و یکدست به دست آید. در این مرحله میتوان کمی سیر رنده شده، نمک و فلفل به آن اضافه کرد تا طعم آن کامل شود.
در نهایت، بورانی آماده شده را در ظرف سرو میریزند و با مقداری روغن زیتون یا نعناع خشک تزیین میکنند. این غذا به دلیل خنکی و سبکی که دارد، به خصوص در فصلهای گرم سال بسیار محبوب است و علاوه بر طعم دلپذیر، سرشار از ویتامینها و مواد مغذی است. آن را میتوان به عنوان پیشغذا، کنار غذاهای گوشتی یا حتی همراه نان تازه سرو کرد.
بورانی. [ ب َ ] ( ص نسبی ) منسوب به بورا قریه ای است نزدیک عکبراء. ( منتهی الارب ).
بورانی. ( ص نسبی ) منسوب به پوراندخت پرویز. ( مهذب الاسماء ).
بورانی. [ ب ُ وَ ] ( ص نسبی )انتسابی است به پیشه حصیربافی. ( الانساب سمعانی ).
بورانی. ( ص نسبی، اِ ) نان خورشی که از اسفناج و کدوو بادنجان با ماست و کشک سازند. ( فرهنگ فارسی معین )( ناظم الاطباء ). طعامی است در هندوستان که بادنجان در روغن گاو، بریان کرده، در دوغ اندازند. ( آنندراج ).و منسوب است به بوران دخت، دختر خسروپرویز یا به بوران دختر حسن، زن مأمون. ( ناظم الاطباء ):
ریش چون بوکانا سبلت چون سوهانا
سر بینیش چو بورانی باتنگانا.ابوالعباس.ای گشته ترا دل و جگر بریان
بر آتش آرزو چو بورانی.ناصرخسرو.شخصی با معبری گفت در خواب دیدم که از کشک شتر بورانی میسازم. تعبیر آن چه باشد؟ ( منتخب لطایف عبید زاکانی ص 125 ). سلطان محمود را در حالت گرسنگی بادنجان بورانی پیش آوردند. ( منتخب لطایف عبید زاکانی ص 138 ).
پس از سی سال بر بسحاق شد مکشوف این معنی
که بورانی است بادنجان و بادنجان است بورانی.بسحاق اطعمه.به یمینت چه بود کشکنه و بورانی
به یسارت چه بود نان و پنیر و ریچار.بسحاق اطعمه.
(اِمر. ) نان خورشی که از اسفناج و کدو و بادنجان با ماست و کشک درست کنند.
غذایی که از اسفناج یا بادمجان، ماست، و سیر تهیه می شود.
خوراکی که ازاسفناج پخته درست میشود
( صفت اسم ) نان خورشی که از اسفناج و کدو و بادنجان با ماست و کشک سازند.
نان خورشی که از اسفناج و کدو و بادنجان با ماست و کشک درست کنند.
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 بانگ جوشاجوش آمد بامدادان مر مرا بوی خوش میآیدم از قلیه و بورانیی
💡 اگر عزم فنا داری بسوز از دلکه عاشق را به خوان فقر بریانی بهکار آید نه بورانی
💡 هوای قلیه کدو در سر من است ولیک دل شکسته پر از آرزوی بورانی است
💡 چو اشتهای کریمی به لوت صادق شد گران نباشد بارانیی به بورانی
💡 پس از سی چله بر من کشف شد این راز پنهانی که بورانی است بادنجان و بادنجانست بورانی
💡 هر آنکه زان پس آمخت و پخت بورانی ز دست پخته خالیگران وی آمخت