ژند

کلمه «ژند» یک صفت فارسی است که به معنی پاره، کهنه و فرسوده می‌باشد. در منابع لغوی مانند «برهان» و «فرهنگ رشیدی»، این واژه به معنای جامه مندرس، خرقه، ژنده، دلق یا هر چیز کهنه و پاره به کار رفته است. شکل تکرارشده آن، «ژندژند»، نیز به معنی پاره‌پاره و بسیار فرسوده است. علاوه بر این، این کلمه به عنوان اسم هم استفاده شده و در این حالت به معنی آتش‌زنه یا چخماق است. ابزاری که برای تولید آتش از طریق ایجاد جرقه مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین، این واژه دارای دو معنای اصلی است: یکی توصیف حالت فرسودگی و پارگی در اشیاء به ویژه پارچه و لباس، و دیگری اشاره به یک وسیله کاربردی در روشن کردن آتش. در متون ادبی و تاریخی فارسی، هر دو معنا قابل مشاهده است، اما کاربرد صفتی آن رواج بیشتری دارد.

تصویر معنی ژند

لغت نامه دهخدا

ژند. [ ژَ ] ( ص، اِ ) پاره.کهنه. ( برهان ). جامه مندرس. خرقه. ( برهان ). ژنده. دلق. مطلق کهنه و پاره. رکو. فلرز. ( فرهنگ رشیدی ).
- ژندژند؛ پاره پاره:
از بهرمن نوند همی سوخت روزگار
اکنون مرا بر آتش غم سوخت چون نوند
هم خامه مآثر من کرده ریزریز
هم جامه مفاخر من کرده ژندژند.شهاب الدین بغدادی ( از جهانگیری ).|| ( اِ ) آتش زنه. چخماق. ( برهان ). زند. || نفیر. ( صحاح الفرس ). || ( ص ) بزرگ و عظیم همچون ژندپیل. ( آنندراج ). بزرگ و مهیب. ( جهانگیری ). || ( اِخ ) نام کتاب زردشت که به زند اشتهاردارد. ( برهان ). صاحب آنندراج گوید: کتاب زردشت... وهمانا که فقره به فقره و پاره به پاره و سوره به سوره بوده همانا که این نام یافته است. رجوع به زند شود.
ژند. [ ژَ ] ( اِخ ) مخفف ژنده رزم:
به شایسته کاری برون رفت ژند
گوی دید برسان سرو بلند.فردوسی.ز فتراک زین برگشایم کمند
بخواهم از ایرانیان کین ژند.فردوسی.