«مناوبت» به معنای انجام کاری به صورت نوبتی و متناوب است و در متون فارسی و عربی کاربرد دارد. این واژه وقتی به کار میرود که افراد یا گروهها وظایف و مسئولیتها را به ترتیب و در نوبت مشخص انجام دهند. مناوبت نشاندهنده تداوم فعالیت و تقسیم مسئولیتها به گونهای است که هر کس سهم خود را به موقع انجام دهد. در نظامهای اداری و کاری، «مناوبت» به زمانبندی شیفتها یا مسئولیتهای دورهای اطلاق میشود تا کارها بدون وقفه پیش برود. این مفهوم در مسائل اجتماعی و مذهبی نیز دیده میشود، جایی که افراد به نوبت در انجام عبادت، نگهبانی یا خدمترسانی مشارکت دارند. مناوبت همچنین میتواند به معنای چرخش طبیعی یا ترتیب متناوب رویدادها در زمان باشد، مثل چرخه روز و شب یا فصلها. استفاده از این واژه در متون ادبی و تاریخی برای بیان نظم و ترتیب در رفتارها و کارهای جمعی نیز رایج است. این واژه گاهی در نظامهای نظامی، آموزشی و اداری برای برنامهریزی فعالیتها و شیفتهای کاری به کار میرود.
مناوبت
لغت نامه دهخدا
مناوبت. [ م ُ وَ / وِ ب َ ] ( از ع، اِمص ) نوبت قرار دادن. نوبت گذاری. مناوبة: امیرناصرالدین بفرمود که بر سبیل مناوبت پانصد نفر از مردان کار روی بدیشان بنهند. ( ترجمه تاریخ یمینی چ 1 تهران ص 41 ). بر سبیل مناوبت دوهزار مرد بر درگاه قایم می دارد. ( ترجمه تاریخ یمینی چ 1 تهران ص 321 ). معاقبت آن است که سقوط دو حرف از وزنی بر سبیل مناوبت باشد اگر یکی بیفتد البته دیگری برقرار باشد. ( المعجم چ مدرس رضوی چ 1 ص 47 ). رجوع به مناوبة شود.
مناوبة. [ م ُ وَ ب َ ] ( ع مص ) به جای یکدیگر بایستادن. ( تاج المصادر بیهقی ). از پی کسی درآمدن و دست به دست گردانیدن و مساهمه کردن. ( از اقرب الموارد ). از عقب کسی درآمدن و به طور نوبه سواری کردن. ( از ناظم الاطباء ). رجوع به مناوبت شود. || بطور نوبه قرار دادن آب و جز آن را. ( از ناظم الاطباء ). || عقوبت کردن. ( منتهی الارب ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ).
فرهنگ معین
(مُ وِ بَ ) [ ع. مناوبة ] ۱ - (مص م. ) چیزی را نوبتی کردن. ۲ - عقوبت کردن.
فرهنگ فارسی
۱ - ( مصدر ) بطور نوبه قرار دادن چیزی را ۲ - عقوبت کردن. ۳ - ( مصدر ) از عقب کسی در آمدن. ۴ - ( اسم ) نوبت گذاری: [ معاقبت آنست که سقوط دو حرف از وزنی بر سبیل مناوبت باشد اگر یکی بیفتد البته دیگری برقرار باشد... ] ( المعجم. مد. چا. ۵ ) ۴۷: ۱ - عقوبت.
ویکی واژه
مناوبة
چیزی را نوبتی کردن.
عقوبت کردن.
جمله سازی با مناوبت
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 من و گندم که رسم سال منست بر سبیل مناوبت هر سال