معنی مرت چیست

مرت

واژه «مَرَّت» در زبان عربی و در متون دینی و ادبی به معنای «یک بار» یا «یک دفعه» است. این کلمه از ریشه مرة گرفته شده و در کاربردهای مختلف، تعداد دفعات وقوع یک حادثه یا عمل را نشان می‌دهد. برای مثال، وقتی گفته می‌شود «حدث ذلك مرّة»، یعنی «این اتفاق یک بار رخ داد». این واژه در جمع به صورت مرات یا مرار نیز به کار می‌رود و به معنای چند بار یا به دفعات است. به عبارت دیگر، «مرّات» نشان‌دهنده تکرار یک عمل یا رویداد است و می‌تواند هم در معنای مثبت و هم در معنای منفی به کار رود. این کاربرد در قرآن، ادبیات کلاسیک و متون دینی بسیار رایج است. به طور کلی، مَرَّت و مشتقات آن ابزاری برای بیان تعداد دفعات وقوع یک رخداد هستند و در فهم دقیق متون عربی و قرآن اهمیت زیادی دارند.

لغت نامه دهخدا

مرت. [م َ ] ( ص ) زنده. مقابل مرده. ( برهان قاطع ) ( انجمن آرا ). || آشفته. پریشان. پراکنده. ( ناظم الاطباء ). مرادف ترت است و ترت و مرت یعنی پرت و پلا. پریشان و پراکنده:
زین یکی ناصر عباداﷲ خلقی ترت و مرت
زآن دگر حافظ بلاد اﷲ جهانی تار و مار.سنائی.
مرت. [ م َ ] ( ع ص، اِ ) دشت بی علف و بی گیاه. ( از منتهی الارب ). زمین هموار که در او هیچ نبات نبود. ( فرهنگ خطی ). زمین قفر بدون گیاه. مَروت. ( از متن اللغة ). زمین بی آب و گیاه.( المرصع ). مفازةٌ بلانبات، و گفته اند زمین که خاکش خشک نباشد اما بی آب و علف باشد. ج، امرات و مروت و اماریت. ( اقرب الموارد ). || مردی که بر ابرویش موی نباشد. ( منتهی الارب ) ( از متن اللغة ) ( از اقرب الموارد ) ( از مهذب الاسماء ). || جسدی که بر آن موی نبود. ( از متن اللغة ) ( از اقرب الموارد ). || ( مص ) نرم و تابان گردانیدن. ( منتهی الارب ). نرمه کردن چیزی را. مرت الشی ٔ؛ أملسه. ( از متن اللغة ) ( از اقرب الموارد ). || یک سو کردن شتران را.( از منتهی الارب ) ( از متن اللغة ) ( از اقرب الموارد ).
مرت. [ م َرْ رَ ] ( ع اِ ) کرت. بار. مرة. رجوع به مرّة. شود.
مرة. [ م َ رَ ]( ع اِ ) مخفف مراءة به معنی زن. ( از اقرب الموارد ).
مرة. [ م َرْ رَ ] ( ع اِ ) یک بار انجام دادن کاری. ( از اقرب الموارد ).یک بار. ( دهار ). یک دفعه. ج، مَرّ، مِرار، مِرَر، مُرور، مَرّات. ( اقرب الموارد ).
- ذات مرة؛ یک بار. ( ناظم الاطباء ).
- مرة جیش و مرة عیش؛ گاه جنگ و گاه صلح، هم محنت و هم راحت. ( ناظم الاطباء ).
- مرة عن مرة؛ یکی پس از دیگری و مکرراً و کراراً. ( ناظم الاطباء ).
|| یک دفعه گذار و عبور. ( ناظم الاطباء ). و رجوع به مَرّه شود. || یکی از مباحث علم اصول است و معنی آن این است که آیا اوامری که مبین احکام شرعی است دلالت بر مرة دارد یا تکرار، یعنی یک دفعه که مأموربه انجام شود تکلیف ساقط میشود یا آنکه باید مکرراًمأموربه را آورد و بالجمله امر دلالت برتکرار دارد مادام العمر یا دلالت بر مرة دارد و یا اصولاً دلالت بر طلب ماهیت دارد، و مرة و تکرار از عوارض و لوازمند واز قرائن و حالات خارجی باید دانسته شود.
مرة. [ م ِرْ رَ ] ( ع مص ) غلبه کردن خِلطِ «مِرَّة» بر کسی، و فعل آن بصورت مجهول بکار رود و چنین شخصی را ممرور نامند. ( از اقرب الموارد ). مَرّ. و رجوع به مر شود.