محجوج
کلمه «محجوج» واژه‌ای عربی است که در زبان فارسی نیز به کار می‌رود و به معنای «مغلوب در استدلال» یا «کسی که در بحث و دلیل آوردن شکست خورده است» می‌باشد. این واژه از ریشه «حجت» گرفته شده و به کسی گفته می‌شود که در برابر دلیل و برهان طرف مقابل پاسخی نداشته باشد. هنگامی که فردی در یک مناظره یا گفت‌وگو با استدلال قوی طرف مقابل روبه‌رو می‌شود و نمی‌تواند پاسخ مناسبی بدهد، گفته می‌شود که او محجوج شده است. در چنین حالتی، برتری استدلال با طرف مقابل است و شخص محجوج از نظر منطقی یا فکری شکست می‌خورد. این واژه بیشتر در متون علمی، دینی و ادبی برای بیان نتیجه یک بحث یا مناظره به کار می‌رود. گاهی نیز در معنای گسترده‌تر برای کسی استفاده می‌شود که در برابر دلیل روشن و آشکار ناچار به پذیرش حقیقت شده است. در متون قدیمی، محجوج شدن نشانه قدرت برهان و استدلال طرف مقابل دانسته می‌شود. این واژه نشان‌دهنده غلبه حجت و دلیل بر نظر یا ادعای فرد دیگر است. به همین سبب در مباحث کلامی و فلسفی نیز کاربرد داشته است.
لغت نامه دهخدا
محجوج. [ م َ ] ( ع ص ) مقصود. ( آنندراج ).
- رجل محجوج؛ ای مقصود. ( منتهی الارب ). مرد قصد کرده شده و اراده کرده شده.
|| آمد و رفت کرده شده. || خانه کعبه. ( ناظم الاطباء ).
فرهنگ معین
(مَ ) [ ع. ] (اِمف. ) کسی که توسط حجت و برهان مغلوب شده، مغلوب به دلیل.
فرهنگ عمید
۱. مطلوب، مقصود.
۲. ویژگی آن که با حجت و دلیل مغلوب شده.
فرهنگ فارسی
( اسم ) کسی که بوسیل. حجت و برهان مغلوب شده مغلوب بدلیل:... اگر از دیو محجوج دمر جوح آید او را هلاک کند.
مقصود
ویکی واژه
کسی که توسط حجت و برهان مغلوب شده، مغلوب به دلیل.
جمله سازی با محجوج
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 ذلک الکتاب: ذلک بمعنی هذا میگوید این نامه و معلوم است در لغت عرب که هذا آن اشارتست که فرا چیز موجود توان گفت دلیل است این و نظایر این هر جای که «هذَا الْقُرْآنُ» گفت که قرآن بزمین است و موجود، و حاصل بحقیقت، و خلق بموجود محجوج‌اند نه بمعدوم.
💡 قوله تعالی: وَ کَیْفَ تَکْفُرُونَ وَ أَنْتُمْ تُتْلی عَلَیْکُمْ آیاتُ اللَّهِ وَ فِیکُمْ رَسُولُهُ این آیت از بزرگترین آیتهای قرآن است در شأن دین، که دین بکتاب و سنت رسول وی است، و مرد مخاطب بآنست و محجوج بآن. و ایمان سمعی است. جای دیگر میگوید: وَ ما لَکُمْ لا تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الرَّسُولُ یَدْعُوکُمْ لِتُؤْمِنُوا بِرَبِّکُمْ.
💡 عَلَیْهِمْ از بهر آن درآورد که ایشان در حکم محروم‌اند و پس ببلا محجوج.
