لغت نامه دهخدا
سیزدهم. [ دَهَُ ] ( عدد ترتیبی مرکب، ص نسبی ) عدد ترتیبی. هر چیز که در مرتبه سیزده واقع شود. ( ناظم الاطباء ). در مرحله سیزده. در مرتبه سیزده. ( فرهنگ فارسی معین ).
سیزدهم. [ دَهَُ ] ( عدد ترتیبی مرکب، ص نسبی ) عدد ترتیبی. هر چیز که در مرتبه سیزده واقع شود. ( ناظم الاطباء ). در مرحله سیزده. در مرتبه سیزده. ( فرهنگ فارسی معین ).
آن که یا آنچه در مرتبۀ سیزده واقع شده باشد، سیزدهمین.
( صفت ) در مرحله سیزدهم در مرتبه سیزده.
سیزدهم ( انگلیسی: Thirteenth ) فاصلهای در موسیقی کلاسیک است که از ترکیبِ یک اکتاو و یک «فاصلهٔ ششم» به وجود می آید. از آنجایی که تنها هفت «درجه» در مقیاسِ گام دیاتونیک وجود دارد، فاصلهٔ سیزدهم ترکیبی از درجه ششم شناخته می شود و فاصله ای «مطبوع» است. فاصلهٔ سیزدهم در بسیاری از سبک ها به ویژه جاز، در شکل آکورد مورد استفاده قرار می گیرد و برای اینکه مشخص باشد، معمولاً به صورت پایه از نت مبدأ قرار می گیرد.
فاصلهٔ «سیزدهم بزرگ» از ترکیبِ یک «اکتاو» و یک ششم بزرگ به وجود می آید و معکوس آن سوم کوچک است. دارای ۲۱ نیم پرده ( یک اکتاو و ۹ نیم پرده ) است و فاصلهٔ آن در اعتدال مساوی از نت پایه، ۲۱۰۰ سنت است.
فاصله «سیزدهم کوچک» از ترکیبِ یک «اکتاو» و یک ششم کوچک به وجود می آید و معکوسِ آن سوم بزرگ است. دارای ۲۰ نیم پرده ( یک اکتاو و ۸ نیم پرده ) است و فاصله آن در اعتدال مساوی از نت پایه، ۲۰۰۰ سنت است.
آکورد سیزدهم اغلب روی درجه پنجم گام قرار می گیرد و به «سیزدهم نمایان» معروف است. آکورد سیزدهم اگر روی «پایه» گام قرار گیرد، آکورد «سیزده بزرگ» و اگر روی درجه پنجم گام قرار گیرد «سیزده نمایان» نامیده می شود و آکوردی «نامطبوع» شناخته می شود.
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 سیزدهم کرم است باید که در وی کرم ولایت باشد تا مرید را از کرم ولایت بخشش تواند کرد.
💡 سیزدهم: کسی که خود را منسوب به دیگری نماید و منسوب به او نباشد جایز است رد نسبت او را کردن.
💡 تاریخچهٔ نخستین مؤسسات آموزش عالی در آذربایجان را شاید بتوان به شروع کار ربع رشیدی تبریز در اواخر سدهٔ سیزدهم میلادی نسبت داد.
💡 شهابالدین محمود بن عبدالله آلوسی (۱۸۰۲–۱۸۵۴) فقیه شافعی، مفسر، ادیب عربی و مفتی عراقی در سدهٔ سیزدهم هجری بود.
💡 اما روزهای شریف از ماه ایام بیض است، سیزدهم و چهاردهم و پانزدهم و از هفته، دوشنبه و پنجشنبه و جمعه.
💡 اسدالله عباسی (زادهٔ ۱۳۴۰ در رودسر) سیاستمدار اصولگرای ایرانی است که از سال ۱۴۰۰ در دولت سیزدهم سمت استاندار گیلان را برعهده دارد.