واژه «رودساز» در زبان فارسی به معنای نوازنده رود، مطرب و کسی است که ساز رود را مینوازد یا آن را میسازد. «رود» در این ترکیب به یک ساز موسیقی زهی و قدیمی اشاره دارد که در موسیقی سنتی ایران کاربرد داشته است. بنابراین «رودساز» در معنای اصلی خود به فردی گفته میشود که در ساخت یا نواختن این ساز مهارت دارد. این واژه در متون ادبی فارسی بهویژه در شعرهای کهن به معنای رامشگر و موسیقیدان نیز به کار رفته است. در کاربرد ادبی، رودساز گاهی به طور کلی به هر نوازنده یا مطرب اطلاق میشود. این واژه نشاندهنده جایگاه مهم موسیقیدانان در فرهنگ و ادبیات قدیم ایران است. همچنین در برخی متون، رودساز به عنوان کسی که در مجالس شادی و بزم موسیقی اجرا میکند توصیف شده است. معنای این واژه علاوه بر ساخت ساز، بر هنر اجرا و نواختن نیز تأکید دارد. در مجموع، این کلمه به معنای نوازنده یا سازنده ساز رود و بهطور کلی رامشگر و موسیقیدان در زبان فارسی کهن است.
رودساز
لغت نامه دهخدا
رودساز. ( نف مرکب ) سازنده رود یعنی نوازنده رود. ( آنندراج ) ( انجمن آرا ). سازنده. ( جهانگیری ) ( برهان قاطع ).مطرب. ( برهان قاطع ). رودنواز. رودسرای:
بفرمود تا پیش او تاختند
بر رودسازانش بنشاختند.فردوسی.پری کی بود رودساز و غزلخوان
کمندافکن و اسب تاز و کمان ور.فرخی.می و میوه و رودسازان ز پیش
همی خورد می با کنیزان خویش.اسدی.اگر ساز و آز است مر خوش ترا
بت رودساز و می خوشگوار.ناصرخسرو.می ننیوشم ز رودسازان نغمه
می نستانم ز میگساران ساغر.مسعودسعد.تا به بزم تو منقطع نشود
حله رودساز و مدحت خوان.مسعودسعد.گاهی به بزمگاه طرب چشم و گوش تو
زی لحن رودساز و رخ میگسار باد.مسعودسعد.ناهیدرودساز بامید بزم تو
دارد بدست جام عصیر اندر آسمان.سوزنی.رودسازان همه در کاسه سرها بسماع
شربت جان ز ره کاسه گر آمیخته اند.خاقانی.با همه نیکویی سرودسرای
رودسازی به رقص چابک پای.نظامی.رجوع به رود و رودسرای شود.
فرهنگ معین
(ص فا. ) نوازنده، رامشگر.
فرهنگ عمید
نوازندۀ رود، ساززن، رودزن.
فرهنگ فارسی
سازنده رود یعنی نوازنده رود
ویکی واژه
نوازنده، رامشگر.
جمله سازی با رودساز
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 نه او با تو نماید رودسازی نه تو او را نمایی دلنوازی
💡 نشستند با رودسازان به هم بدان تا تهمتن نباشد دژم
💡 نشستند با رودسازان به هم به ماننده بزم فرخنده جم
💡 ز بس رامشگران و رودسازان ز بس سیمین بران و دلنوازان