پای گشایی مراسمی سنتی در فرهنگ ایرانی است که به منظور خوشامدگویی و استقبال از عروس و داماد بعد از مراسم عروسی یا عقد برگزار میشود. این مراسم به نوعی به عنوان جشن ورود زوج جدید به زندگی مشترک و خانوادههای یکدیگر محسوب میشود.
معنای واژه:
این اصطلاح به معنای باز شدن پای عروس و داماد به خانه جدید و خانوادههای یکدیگر است.
رسم و رسوم:
در برخی از اقوام ایرانی، عروس باید تا چهل روز بعد از ازدواج به خانه پدری خود بازنگردد. در روز چهلم یا نزدیک به آن، مادر عروس مراسم پای گشایی را برگزار میکند.
مراسم معمولاً در ظهر و به صرف نهار برگزار میشود و تمامی اقوام و دوستان عروس و داماد دعوت میشوند. مهمانان در این مراسم هدیهای به عنوان رونما به عروس و داماد تقدیم میکنند.
ترتیب برگزاری:
پس از مراسم پای گشایی خانواده عروس، خانواده داماد نیز چند روز بعد مراسم مشابهی برگزار میکنند.
بعد از این مراسم، نوبت به اقوام دورتر عروس و داماد میرسد که میزبان هردو خانواده باشند.
مکان برگزاری:
در گذشته، مراسم پای گشایی در منزل میزبان برگزار میشد. اما با تغییرات اجتماعی و کوچک شدن منازل، امروزه این مراسم ممکن است در رستورانها یا مکانهای دیگر نیز برگزار شود.
در برخی فرهنگها، برگزاری مراسم در منزل میزبان به عنوان یک اصل مهم در نظر گرفته میشود و برگزاری آن در رستوران ممکن است به عنوان شانه خالی کردن تلقی شود.
دعوت از مهمانان:
تعداد و نوع مهمانان دعوت شده به این مراسم بستگی به فرهنگ و توان مالی خانواده میزبان دارد، معمولاً خانوادههای نزدیک و اقوام دعوت میشوند.