ابوالبرکات عبدالرحمن بن محمد انباری

[ویکی فقه] اِبْن اَنْباری، یا انباری، ابوالبرکات عبدالرحمان بن محمد، کمال الدین (گاه: کمال ) (۴ ربیع الثانی ۵۱۳ - ۹ شعبان ۵۷۷ق /۱۵ ژوئیه ۱۱۱۹- ۱۸ دسامبر ۱۱۸۱م )، نحوی، لغت شناس و نیز فقیه و محدث است.
در انبار نزد پدر و خلیفه بن محفوظ حدیث شنید و از آنان روایت کرد. بسیار جوان بود که به بغداد رفت و در همان جا مسکن گزید و به مدرسه نظامیه پیوست. در نظامیه نخست نزد ابومنصور رزاز به آیین شافعی، فقه و خلاف آموخت و گویا در همان ایام با عنوان «مُعید» به کار گماشته شد. پس از آن، نحو را در خدمت ابن شجری، نقیب طالبیان در کرخ، خواند (وی آخرین کسی است که ابن انباری شرح حالش را در نزهه خویش آورده است ) و نزد جوالیقی ادبیات را فرا گرفت. وی نزد استادان دیگری نیز دانش آموخت تا سرانجام «شیخ زمانه » شد و در نظامیه به تدریس نحو پرداخت. آنگاه آثارش شهرت یافت و طلاب علم از هر سو به محضرش شتافتند.
صاحب نفسی گرم و مبارک
ابوالبرکات در مقام استادی، نَفَسی گرم و «مبارک » داشت، چنانکه هر کس نزد وی شاگردی کرد، از مشاهیر شد. همو گوید که برخی از این شاگردان را خود ملاقات کرده است. صالح ضامن، نام ۲۳ تن از این افراد را برشمرده است.
دیندار و پارسا
ابن انباری مردی سخت دیندار و پارسا و زاهدی مخلص و بی پیرایه بود. او از هیاهوی نظامیه روی برتافت و در گوشه عزلت نشست. به نوشته قفطی در رباطی در شرق بغداد، در محله خاتونیه خارجه مسکن گزید. در همین رباط بود که یک سال پیش از مرگش، ابن دبیثی از وی دیدار کرد و ابیاتی چند از او شنید.
وفات
...