«گل کمران بالا» نام یک روستا از توابع بخش جلگه ماژان شهرستان خوسف در استان خراسان جنوبی است که بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیتی حدود ۶۵۰ نفر داشته است. این روستا مانند بسیاری از نقاط روستایی منطقه، پیشینهای طولانی دارد و در طول تاریخ محل سکونت گروههای مختلفی از مردم بوده است. موقعیت جغرافیایی آن در منطقهای با شرایط آبوهوایی نسبتاً مناسبتر در گذشته باعث رونق بیشتر آن شده بود. گفته میشود در دورههایی جمعیت این روستا بسیار بیشتر از امروز بوده است. با گذشت زمان و به دلیل دوری از مسیرهای اصلی حملونقل، خشکسالیهای پیاپی و کاهش توجه به کشاورزی، جمعیت آن کاهش یافته است. آثار تاریخی باقیمانده در روستا نشاندهنده قدمت و اهمیت گذشته آن است. بر اساس روایت ساکنان قدیمی، در این منطقه رفتوآمدهایی نیز صورت گرفته و بقایای کاروانسراها هنوز مشاهده میشود. این روستا در گذشته از مراکز آموزشی منطقه بوده و مدرسه علمیه آن شهرت داشته است. بنابراین «گل کمران بالا» به یک سکونتگاه روستایی با پیشینه تاریخی، فرهنگی و کشاورزی در استان خراسان جنوبی اشاره دارد.
گل کمران بالا
لغت نامه دهخدا
گل کمران بالا. [ گ ُ ک َ م َ ن ِ ] ( اِخ ) دهی است از دهستان نهارجانات بخش حومه شهرستان بیرجند واقع در 53هزارگزی جنوب خاوری بیرجند. هوای آن گرم و دارای 12 تن سکنه است. آب آن از قنات و محصول آن غلات است. شغل اهالی زراعت و راه آن مالرو است. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 9 ).
فرهنگ فارسی
دهی است از دهستان نهار جانات بخش حوم. شهرستان بیرجند
