واژه «پیاموزش» در منابع لغوی کهن بهعنوان نامی برای نوعی گیاه دارویی پیازدار ذکر شده است که در اصل به «پیاز موش» یا «بصل الفأر» اشاره دارد و در متون فارسی و عربی با نامهایی مانند عنصل، اسقیل و پیاز دشتی نیز شناخته میشود. این گیاه از خانواده لالهها با نام علمی Urginea scilla است و در نواحی شنی و ساحلی بهویژه مناطق مدیترانه، شمال آفریقا، سیسیل و کورس میروید. ویژگی بارز آن داشتن پیازی حجیم است که بخشی از آن در خاک و بخشی دیگر در سطح یا نزدیک سطح زمین قرار میگیرد. در فصلهای گرم، بهویژه تیر و مرداد، از این پیاز ساقهای گلدار خارج میشود که مجموعهای از گلهای کوچک سفید یا متمایل به خاکستری را در خود جای میدهد. در طب سنتی، این گیاه به دلیل دارا بودن ترکیبات فعال، دارای خواص دارویی مهمی دانسته شده و از آن برای تقویت عملکرد قلب و بهعنوان داروی ادرارآور استفاده میشده است. همچنین در درمان برخی بیماریهای مرتبط با تجمع مایعات در بافتها نیز کاربرد داشته است. نام «پیاز موش» از این جهت به آن داده شده که در برخی باورهای عامیانه، برای دفع یا کشتن موشها مؤثر دانسته میشده است. در متون لغوی، «پیاموزش» گاهی بهعنوان صورت دیگری از «پیازموش» یا واژهای مقلوب از آن نیز معرفی شده است که نشاندهنده تنوع آوایی و نوشتاری این نام در منابع مختلف است. این واژه بیش از آنکه یک اصطلاح رایج امروزی باشد، بازتابی از دانش گیاهشناسی و داروسازی سنتی در متون قدیم محسوب میشود. بنابراین «پیاموزش» در مجموع نامی برای یک گیاه دارویی پیازدار با کاربردهای درمانی و زیست در مناطق خاص جغرافیایی است که در فرهنگ لغوی کهن ثبت شده است.
پیاموزش
لغت نامه دهخدا
پیاموزش. [ زِ ] ( اِ ) نوعی پیاز سفید بیابانی دوائی.بصل الفار. ( شعوری ). و ظاهراً مقلوب پیازموش باشد.
فرهنگ فارسی
نوعی پیاز سفید بیابانی دوائی بصل الفار
