پیازون

کلمه‌ی «پیازون» نام گیاهی است که در متون کهن فارسی و عربی، به‌ویژه در منابع داروشناسی مانند تحفه حکیم مؤمن، فرهنگ نظام و برهان قاطع، به آن اشاره شده است. پیازون گلی آبی و زیباست که در کشور مصر می‌روید و از خانواده‌ی نیلوفران است. این گل معمولاً در میان آب می‌روید، صبح‌ها شکوفا می‌شود و شب‌ها در آب فرو می‌رود. ساقه‌ای بلند دارد که با عمق آب هماهنگ می‌شود و تخم آن سفید و معطر است. در طب سنتی، از بیخ (ریشه) آن برای تقویت نیروی جنسی و معده استفاده می‌کردند. گل پیازون یا نیلوفر مصری دارای خواص دارویی فراوان است؛ روغن گرفته‌شده از آن برای درمان سردرد، ذات‌الجنب، و حتی جنون به‌کار می‌رفته است. همچنین شربت آن همانند شربت نیلوفر، خنک‌کننده و آرام‌بخش بوده است. مردم مصر ریشه‌ی آن را نیز گاه به‌صورت پخته یا خام مصرف می‌کردند. در زبان محلی مصر به آن بیارون یا عرایس‌النّیل گفته می‌شود. از نظر ظاهری، برگ‌هایش پهن و دایره‌ای شکل‌اند و روی سطح آب گسترده می‌شوند، گل‌هایش سفید با مرکز زردرنگ و خوش‌بو هستند.